Niels Henrik Abel – biografia i dokonania

Biografia

Niels Henrik Abel urodził się w 1802 roku w Findo w okolicach Stavanger, na terenie Norwegii. Jego ojciec był teologiem i filozofem oraz pastorem. Ponadto zaś angażował się w polityczną walkę na rzecz niepodległości Norwegii. Matka Abela była córką kupca i hodowcy owiec.

Rodzina żyła w bardzo skromnych warunkach. Z powodu ciągłych wojen z Wielką Brytanią w kraju panował bowiem głód. Niels był drugim z siedmiorga dzieci. Do 13 roku życia uczył go ojciec, natomiast później został wysłany do szkoły katedralnej w Christianii.

Niels Henrik Abel
Niels Henrik Abel

Największy wpływ na młodego Nielsa miał jeden z jego nauczycieli Bernt Holmboe. Abel rozpoczął studia na Uniwersytecie w Christianii. W 1820 roku zmarł ojciec Abela i z tego powodu młodzieniec znalazł się w bardzo trudnej sytuacji finansowej. Dzięki wsparciu Holmboe’a udało się mu jednak dostać stypendium i pozostać w szkole. Ponadto zatroszczył się o niego jeden z wykładowców uniwersyteckich, profesor astronomii Christopher Hansteen.

Matematyk uzyskał skromny grant na podróż do Kopenhagi. Poznał tam swoją przyszłą żonę Christine Kemp. W 1825 roku otrzymał rządowe stypendium na podróż do Europy kontynentalnej. Dwa lata później wrócił do Norwegii i znalazł zatrudnienie jako nauczyciel.

Przez wiele lat bezskutecznie starał się o pracę na którejś z europejskich uczelni. W 1837 roku został zaangażowany w projekt naukowy Uniwersytetu w Christanii. Kiedy w 1828 roku dostał wreszcie intratną propozycję pracy – objęcie katedry na Uniwersytecie w Berlinie – było już za późno. Matematyk zachorował bowiem poważnie na gruźlicę i zmarł w Frolandsvark w 1829 roku.

Dokonania

Niels Henrik Abel zajmował się różnymi gałęziami matematyki. Jego prace z algebry koncentrowały się wokół rozwiązywania równań algebraicznych piątego stopnia. Zastosował do tego celu tak zwaną teorię grup. Do tej dziedziny wiedzy należało również twierdzenie Abela-Ruffiniego dotyczące pierwiastkowania.

Ponadto Abel zajmował się równaniami całkowymi i funkcjami eliptycznymi. W zakresie teorii liczb rozważał natomiast zbieżność szeregów liczbowych i potęgowych. Pozostawił po sobie dotyczące tego problemu tak zwane twierdzenia Abela.

Polecamy również:

  • Archimedes – biografia i dokonania

    Archimedes urodził się około 287 roku p.n.e. w Syrakuzach, w starożytnej Grecji, na terenie dzisiejszych Włoch. Pochodził z rodziny uczonych. Jego ojciec Fidiasz był astronomem. Archimedes uczył się między innymi w szkole Euklidesa w Aleksandrii. Jego wielkim mistrzem i autorytetem był Komon z Samos. Więcej »

  • Stefan Banach – biografia i dokonania

    Stefan Banach urodził się w Krakowie w 1892 roku. Pochodził z rodziny góralskiej – jego ojciec, Stefan Greczek, służył w armii austriackiej, a potem pracował jako urzędnik. Więcej »

  • Thomas Bayes – biografia i dokonania

    Thomas Bayes urodził się w Londynie w 1701 roku. Przyszedł na świat jako syn Joshuy Beyesa i Anny Carpenter. Jego ojciec był jednym z pierwszych w Anglii pastorów wyznania protestanckiego nie-anglikańskiego (tak zwanego nonkonformizmu). Więcej »

  • Daniel Bernoulli – biografia i dokonania

    Daniel Bernoulli urodził się w 1700 roku w Groningen na terenie dzisiejszej Holandii w  rodzinie o ugruntowanych tradycjach naukowych. Jego ojciec i wuj byli znanymi matematykami. Więcej »

  • Jakob Bernoulli – biografia i dokonania

    Jakob Bernoulli urodził się w 1654 roku w Bazylei. Był on członkiem słynnego klanu Bernoullich, który szczególnie przysłużył się dla rozwoju matematyki. Rodzina miała korzenie belgijskie. Więcej »

Komentarze (0)
Wynik działania 5 + 2 =
Ostatnio komentowane
I cóż miał rację Marek Aureliusz który chciał podbić Germanię uderzeniem przez Mor...
• 2024-07-06 19:45:33
O tym, że zmienne w czasie pole elektryczne jest źródłem pola magnetycznego, napisał ...
• 2024-06-27 07:25:33
ok
• 2024-06-05 13:52:17
nadal nie umiem tego napisać
• 2024-06-04 10:48:42
Mógłby być jeszcze do tego cały utwór napisany.
• 2024-06-03 19:41:43