Sfery geosfery, środowisko przyrodniczne - elementy

Środowisko przyrodnicze to czterowymiarowa przestrzeń zewnętrzna elipsoidy ziemskiej o złożonej strukturze, na którą składają się składniki nieożywione i ożywione. Strukturę środowiska możemy badać analizując elementy środowiska przyrodniczego (ewentualnie geokomponenty) oraz sfery tworzące geosferę.

Tradycyjnie wyróżniane elementy środowiska przyrodniczego, czyli jego materialne i niematerialne składowe to:
- budowa geologiczna,
- rzeźba terenu,
- klimat (stosunki klimatyczne),
- stosunki wodne,
- gleba,
- organizmy żywe (przede wszystkim roślinność i zwierzęta).

Wśród elementów tych wyróżniamy elementy wiodące (wpływające na pozostałe) – budowę geologiczną i klimat oraz elementy podporządkowane (zależne od tych wiodących i bardziej podatne na zmiany) – gleby, roślinność i zwierzęta.

Można też wyróżniać geokomponenty, czyli jednorodne pod względem składu, materialne części przyrody. Są to: powietrze, woda, skały, rośliny i zwierzęta.

Inne podejście wyróżnia w obrębie środowiska przyrodniczego współśrodkowe, częściowo przenikające się sfery geosfery. Są to:
- atmosfera – najbardziej zewnętrzna sfera powietrza,
- litosfera – lite podłoże atmosfery i jednocześnie zewnętrzna warstwa skalnej części Ziemi,
- hydrosfera – wody kuli ziemskiej zgromadzone przede wszystkim we Wszechoceanie,
- pedosfera – warstwa gleb okrywająca litosferę lądową,
- biosfera, na którą składają się społeczności organizmów żywych zamieszkujących wymienione sfery.

Autor: dr Krzysztof Jarzyna z Instytutu Geografii UJK w Kielcach

Polecamy również:

Komentarze (0)
Wynik działania 2 + 2 =
Ostatnio komentowane
spoko
- • 2021-09-23 17:57:14
Przydatne na sprawdzian;)
Yoka • 2021-09-22 18:14:29
extra dziękuje
lol • 2021-09-21 15:40:54
kozacki material
johncena • 2021-09-21 14:35:44
dzięki zrobiliście mi zadanie z polaka
Twoja Stara • 2021-09-20 16:27:02