Złoty wiek w Polsce - historia, czym był, opis

XVI wiek w dziejach Polski często nazywany jest Złotym Wiekiem. Były to czasy panowania Zygmunta I Starego oraz Zygmunta II Augusta. Polska wtedy obejmowała obszar około 990 tyś km kwadratowych, była jednym z największych państw w ówczesnej Europie – obok Turcji i Rosji. Obszar ten zamieszkiwało około 11 milionów mieszkańców.

Dodatkowo Polska była jedną z potęg militarnych, politycznych i ekonomicznych. Nastąpił szybki rozwój nauki, kultury i sztuki. Wzrosła ilość oraz wielkość miast, rozwinął się handel i rzemiosło. Był to okres wewnętrznego pokoju oraz rozkwitu tolerancji. Natomiast szlachta polska zaczęła się bogacić przez sprzedaż zbóż, międzynarodowa sprzedaż obejmowała również handel drewnem.

W okresie panowania Zygmunta Starego został podpisany traktat krakowski, na mocy którego państwo krzyżackie w Prusach miało zostać przekształcone w księstwo pruskie, które stanowiło lenno Polski. Albrecht Hohenzollern – Wielki Mistrz Zakonu Krzyżackiego, złożył hołd pruski (oficjalny hołd lenny) 10 kwietnia 1525 roku w Krakowie Zygmuntowi I Staremu.

W 1569 roku w Lublinie została dodatkowo podpisana Unia Polsko – Litewska (unia realna, nie jak do tego momentu – personalna), na mocy której obydwa państwa miały mieć od tego momentu jednego władcę, sejm, wspólną walutę oraz wspólnie prowadzić politykę zagraniczną.

W tym okresie rozwinęła się również szlachecka demokracja. W pozostałych państwach europy dominowała władza króla. Taki sposób prowadzenia państwa również odróżniał Polskę od innych ówczesnych krajów europejskich. Szlachta, której liczebność w ty okresie znacząco wzrosła (ok. 8 – 10%), miała duży wpływ ma prowadzenie polityki zewnętrznej oraz wewnętrznej. W tym czasie wzrosła zamożność szlachty oraz mieszczaństwa – jedynie sytuacja chłopstwa nie uległa zmianie. W Złotym Wieku pojawiły się nowe instytucje finansowe, które udzielały kredytów oraz pożyczek mieszczanom, zamożnej magnaterii jak i rodzinie królewskiej.

W tym okresie odnotowano również spory napływ Żydów, którzy pośredniczyli pomiędzy wsią a miastem. W czasie panowania Kazimierza Wielkiego uzyskali przywileje osadnicze, które pomogły im w prowadzeniu działalności gospodarczych: rzemiosła i handlu.

Bona Sforza przyczyniła się w rozwoju architektury. Przywiozła do Polski włoskich architektów, którzy zaprojektowali wiele pięknych renesansowych budowli – np. Bernardo Morano zaprojektował Zamość na wzór renesansowego miasta.
Dodatkowo zamożniejsza część społeczeństwa stawiała na naukę, posyłała dzieci do gimnazjów humanistycznych oraz ogromnym powodzeniem cieszyły się zagraniczne uniwersytety.

XVI wiek to okres popularyzacji języka polskiego w administracji oraz w poezji i prozie. Tworzyli wtedy Mikołaj Rej, Andrzej Frycz-Modrzewski, Mikołaj Sęp-Szarzyński czy też Jan Kochanowski. W dziedzinie astronomii prym wiódł wówczas Mikołaj Kopernik.

Złoty Wiek to również poznawanie nowych reformatorskich nauk jak luteranizm czy kalwinizm, arianizm. Powstały nowe zakony np. jezuitów, które zakładały liczne średnie szkoły – zwane kolegiami jezuickimi, które nawracały arian na katolicyzm. Kolejny XVII wiek w dziejach Polski zapisał się jako Srebrny Wiek.

Polecamy również:

  • Husaria – skrzydła, uzbrojenie, bitwy

    Husaria jest uznawana za najpiękniejszą kawalerię świata. Zapisała się w świadomości Polaków jako niepokonana formacja. Okres jej największych zwycięstw przypadł między początkiem XVI a końcem XVII wieku. Atakowała w pełnym galopie, dla przeciwnika był to przerażający widok. Więcej »

  • Ostatni Jagiellonowie na tronie polskim i kraj za ich panowania

    Panujący w Polsce oraz na Litwie od końca XIV w. przedstawiciele dynastii Jagiellonów, brali czynny udział we wszystkich ważniejszych sprawach regionu. Walczyli o trony Czech i Węgier oraz o tron cesarski, uczestniczyli w rywalizacji o panowanie w regionie Bałtyku oraz w działaniach antytureckich. Więcej »

  • Demokracja szlachecka w Polsce - definicja, na czym polegała, cechy, przywileje

    Demokracja szlachecka jest nietypową historyczną formą demokracji, która wykształciła się początkowo w Królestwie Polskim w XV-XVI, a następnie została przejęta przez Rzeczpospolitą Obojga Narodów (na mocy unii w Krewie, zawartej w 1385 roku, Rzeczpospolita Polska i Wielkie Księstwo Litewskie... Więcej »

  • Sarmatyzm - definicja, cechy, geneza

    Pojęcie sarmatyzmu wymyka się zwyczajowym systematyzacjom z powodu trudności określenia jego natury – nie był w żadnym wypadku prądem filozoficznym ani kierunkiem w sztuce, trudno też określić go jako teorię społeczną, z drugiej jednak strony w znaczący sposób ukształtował pewien styl życia w XVII... Więcej »

  • Handel zbożem w XVI w. - Rzeczpospolita spichlerzem Europy

    W epoce nowożytnej Rzeczpospolita stanowiła największy w Europie zwarty obszar gospodarki folwarczno – pańszczyźnianej. Jej rozwój w państwie polsko – litewskim polegał przede wszystkim na wyraźnym zwiększaniu powierzchni folwarków – nie na znacznym wzroście ich liczby. Więcej »

Komentarze (0)
Wynik działania 3 + 5 =
Ostatnio komentowane
cool
xoxo • 2021-01-27 20:31:29
Bardzo Łatwe XD
Plazma • 2021-01-27 18:45:05
5
Anna D • 2021-01-27 16:49:07
:>
q • 2021-01-27 10:05:09
es
es • 2021-01-27 09:55:01