Potop szwedzki - przyczyny

U podstaw wojen polsko – szwedzkich leżała walka o dominium maris Baltici. Obydwa państwa dążyły do opanowania handlu morskiego na Bałtyku. Stosunki między dwoma krajami uległy poprawie w okresie panowania w Szwecji Jana III Wazy, którego żoną była Katarzyna Jagiellonka.

Polskę oraz Szwecje przez krótki okres czasu łączyła nawet unia personalnaZygmunt III Waza od roku 1587 był królem polskim, a od roku 1592 również królem szwedzkim. Taki stan rzeczy utrzymał się aż do wybuchu buntu poddanych szwedzkich, a ostatecznie detronizacji Zygmunta III Wazy w roku 1599. Dążenia tego ostatniego do odzyskania tronu, stały się siłą napędową wojen Rzeczpospolitej ze Szwecją w I połowie XVII wieku.

Wojna ta trwała z przerwami w latach 1600 – 1629. Strony konfliktu reprezentowali – monarcha polski, a po stronie szwedzkiej kolejno dwóch królów – Karol IX oraz Gustaw II Adolf. Ostatecznie wojnę zakończył rozejm w Altamarku w roku 1629. Jego postanowienia zostały jednak anulowane już w roku 1635 – rozejm w Sztumskiej Wsi.

Wojna ta wykazała słabość Rzeczpospolitej – nieumiejętność wykorzystywania zwycięstw, głównie z powodu niezdolności utrzymania przez dłuższy czas zawodowej armii. Strona polska utraciła ostatecznie Inflanty – porażka w walce o dominium maris Baltici, zahamowanie eksportu polskiego zboża.

Natomiast w wojnie ze Szwecją w II połowie XVII, antagonistami byli król polski Jan Kazimierz Waza, a po stronie szwedzkiej król Karol X Gustaw. Szwecja dążyła wówczas do podporządkowania osłabionej Rzeczpospolitej. Dążyła ponadto do utworzenia z Bałtyku morza szwedzkiego.

Dodatkowo do przyczyn wybuchu kolejnego konfliktu zbrojnego między Polską a Szwecją, należy zaliczyć chęć powstrzymania postępów Rosji w prowadzonej z Rzeczpospolitą wojnie. Strona szwedzka obawiała się bowiem zbytniego wzrostu potęgi rosyjskiej.

Poza tym dochodziły do tego również kwestie dynastyczne. Polska linia Wazów wciąż formalnie zgłaszała pretensje do tronu szwedzkiego. Jednocześnie antykrólewska opozycja magnacka chciała odzyskać dzięki Szwecji utracone w wojnie z Rosją terytoria. Liczyła również na pomoc monarchy szwedzkiego w walce z Kozakami.

Polecamy również:

  • Potop szwedzki - przebieg

    W wojnie polsko – szwedzkiej z lat 1600 – 1629, pomimo kilku odniesionych zwycięstw przez stronę polską, Szwecja zachowała swoje zdobycze na Pomorzu. Następnie na mocy rozejmu zawartego na okres 26 lat w Sztumskiej Wsi w roku 1635 – zatrzymała Inflanty. Natomiast Władysław IV Waza zobowiązał się... Więcej »

  • Potop szwedzki - skutki, bilans

    Na początku roku 1660 rozpoczęły się pertraktacje pokojowe w Oliwie pod Gdańskiem. Pomimo, iż w toku rokowań zmarł król szwedzki Karol X Gustaw, strona polska nie wysuwała zbyt wygórowanych warunków Szwedom. Wówczas bowiem starano się skupić na walkach toczonych na wschodzie. Więcej »

  • Jerzy Sebastian Lubomirski - biografia, dokonania

    Jerzy Sebastian Lubomirski urodził się 20 stycznia w roku 1616 w Wiśniczu. Pochodził z arystokratycznej rodziny, jego ojcem był Stanisław Lubomirski – wojewoda krakowski, uważany za jednego z najbardziej wpływowych polaków w ówczesnym czasie, właściciel 18 miast oraz 313 wsi. Jego matką była... Więcej »

  • Stefan Czarniecki - biografia, dokonania

    Stefan Czarniecki urodził się około roku 1599 w Czarncy. Jego rodzicami byli Krzysztof Czarniecki oraz Krystyna Rzeszowska. Jego rodzina pochodziła ze średniozamożnej szlachty. Ponieważ Stefan miał aż 9 braci, nie było możliwości zapewnienia wszystkim majątku oraz kariery. Z tego powodu 4 synów – w tym... Więcej »

Komentarze (0)
Wynik działania 1 + 1 =
Ostatnio komentowane
Napisz opis ubrania w kturych najczęściej chodzimy do szkoły
Dominik Zagożdżon • 2021-04-12 11:08:46
Dziena uratowaliscie mnie na e lekcjach pytali mnie i mu wszystko wytlumaczylem pozdro
DominoGamer • 2021-04-12 07:26:48
pozdrawiam 7 b
radek skora • 2021-04-10 11:33:47
dzięki za podpowiedź
KAMIL • 2021-04-10 10:33:38
thx
seamoon_yt • 2021-04-09 08:59:06