Niemiecka literatura międzywojenna - ogólna charakterystyka

Niemcy to jeden z najprężniejszych ośrodków kulturalnych dwudziestolecia międzywojennego, a jednocześnie nieco odmienny od pozostałej części Europy kraj. To Niemcy były bowiem głównym przegranym I wojny światowej, zostały również obciążone jej poważnymi konsekwencjami, np. koniecznością spłaty olbrzymiego długu czy utratą znacznej części terytoriów. Nastroje w międzywojennych Niemczech nie były zatem bardzo optymistyczne. Ponadto już od 1932 roku Hitler zaczął wprowadzać w życie porządek totalitarny i niszczyć niemal całą niezależną sztukę, filozofię i naukę.

Nic dziwnego, że tutaj narodziła się filozofia egzystencjalizmu reprezentowana przez Martina Heideggera i Karla Jaspersa. Jednocześnie w Niemczech wykładał i tworzył słynny Edmund Husserl, prawodawca fenomenologii. Tutaj też znaczące sukcesy osiągali malarze, jak abstrakcjonista Wassily Kandinsky czy dadaista i surrealista Max Ernst.

Jeżeli chodzi o literaturę, początkowym jej problemem było zajęcie stanowiska wobec minionej wojny. Jak zaznacza Lesław Eustachiewicz, zarysowały się tu dwa główne nurty: pacyfizm, a z drugiej strony pozytywny stosunek do wojny jako „szkoły charakteru”. Pierwszy z nich reprezentowali Leonhard Frank („Człowiek jest dobry”), Ludwig Renn („Wojna”, „Po wojnie”), Eric Maria Remarque („Na zachodzie bez zmian”) oraz głośna powieść Arnolda Zweiga „Spór o sierżanta Griszę”. Postawę przeciwną można odnaleźć u Ernsta Jungera „W stalowych burzach”. Remarque i Zweig należeli do najważniejszych prozaików dwudziestolecia międzywojennego. Pierwszy z nich tworzył utwory ekspresjonistyczne, a następnie inspirowane naturalizmem i reportażowym realizmem.

Bez wątpienia największym niemieckim powieściopisarzem był jednak Tomasz Mann, wielki filozof kultury i twórca epickiej prozy. Jego pierwszą znaną powieścią byli „Buddenbrookowie”, za którą otrzymał Nagrodę Nobla. Utwór wydany jeszcze w 1901 roku stanowił sagę o losach mieszczańskiego rodu. Najważniejsze dzieła pisarza przypadające na okres Dwudziestolecia to „Czarodziejska góra”, tetralogia „Józef i Jego bracia”, „Mario i czarodziej” oraz „Lotta w Weimarze”. Pierwsza z powieści to głębokie studium kultury europejskiej miotającej się pomiędzy liberalizmem a totalitaryzmem i zdążającej do katastrofy. Z kolei drugie z dzieł było inspirowane teorią archetypów Carla Gustava Junga i przedstawiało próbę dotarcia do historii pierwotnej. Obok Manna wielkim powieściopisarzem był Herman Hesse, jako autor „Wilka stepowego”, utworu o wewnętrznym rozdwojeniu człowieka pomiędzy dzikim, niemal wilczym pierwiastkiem a wysublimowanym uczuciem.

W dziedzinie dramatu naczelne miejsce zajmował natomiast Bertold Brecht, twórca dzieł takich, jak „Człowiek jak człowiek”, „Opera za 3 grosze”, „Środek zaradczy”, „Karabiny pani Kallar” inspirowanych marksistowskimi poglądami pisarza. Należy również pamiętać o Ernście Tollerze, twórcy dramatu ekspresjonistycznego (np. „Heinkemann”). Najważniejsza osobowość niemieckiej poezji tego okresu to natomiast Stefan George, którego poezja zawierała akcenty symboliczne, ale też ekspresjonistyczne i neoklasyczne.

Polecamy również:

  • Angielska literatura międzywojenna

    Literatura angielska w okresie międzywojennym przedstawia się niezwykle interesująco. Pojawiły się tu wybitne indywidualności, które wyznaczyły następnie najważniejsze kierunki rozwoju zwłaszcza w dziedzinie prozy XX wieku. Więcej »

  • Francuska literatura międzywojenna

    Francja wyszła z I wojny światowej jako kraj zwycięski i z pewnością nastrój ten znalazł odzwierciedlenie w jej literaturze. Francja stała się bowiem na nowo wielką ojczyzną artystów z całego świata. To tu zrodziło się większość najważniejszych awangardowych kierunków epoki, jak kubizm Pabla... Więcej »

  • Rosyjska literatura międzywojenna

    Interesujące zjawiska w literaturze rosyjskiej pojawiły się jednak jeszcze przed I wojną światową, trzeba bowiem pamiętać, że Rosja to obok Włoch, najważniejsza kolebka futuryzmu. Dzielił się on na dwie podstawowe odmiany: egofuturyzm (Władimir Szerszeniewicz, Igor Siewierianin) i kubofuturyzm. Więcej »

  • Amerykańska literatura międzywojenna

    Stany Zjednoczone w latach 20. osiągnęły pozycję pierwszej gospodarki świata i stanowiły symbol ziemskiego raju, w centrum którego znajdowała się fabryka snów, czyli Hollywood. Dopiero lata wielkiego kryzysu zatrzymały szalony pęd amerykańskiego marzenia, co jednocześnie zbiegło się z dojściem Hitlera... Więcej »

  • Czeska literatura międzywojenna

    Jeżeli chodzi zaś o samą literaturę czeską w dwudziestoleciu, bez wątpienia najważniejszym pisarzem tego okresu był Jaroslav Hasek. Jego znakomity cykl powieściowy „Przygody dobrego wojaka Szwejka podczas wojny światowej” (1921 – 1923) to proza satyryczno-komiczna ukazująca w gruncie rzeczy... Więcej »

Komentarze (0)
Wynik działania 3 + 3 =
  • Najnowsze
  • Losowe
Ostatnio komentowane
I cóż miał rację Marek Aureliusz który chciał podbić Germanię uderzeniem przez Mor...
• 2024-07-06 19:45:33
O tym, że zmienne w czasie pole elektryczne jest źródłem pola magnetycznego, napisał ...
• 2024-06-27 07:25:33
ok
• 2024-06-05 13:52:17
nadal nie umiem tego napisać
• 2024-06-04 10:48:42
Mógłby być jeszcze do tego cały utwór napisany.
• 2024-06-03 19:41:43