Max Born – biografia i dokonania

 Max Born
Max Born

Biografia

Max Born urodził się w 1882 roku we Wrocławiu, w rodzinie o niemiecko-żydowskich korzeniach. Jego ojciec był profesorem anatomii porównawczej i embriologii na Uniwersytecie Wrocławskim. Matka zaś, Margarete Kauffman, pochodziła z zamożnej rodziny przemysłowców. Born stracił matkę we wczesnym dzieciństwie.

Przyszły fizyk studiował matematykę, fizykę i astronomię na uniwersytetach we Wrocławiu, Heidelbergu i w Zurychu. Swoją karierę akademicką rozpoczął na Uniwersytecie w Getyndze, dokąd udał się na zaproszenie Minkowskiego, który jednak zmarł tuż po rozpoczęciu współpracy. W 1912 roku Born wyjechał do Chicago, gdzie był wykładowcą i prowadził badania wraz z Albertem Abrahamem Michelsonem. W 1913 roku ożenił się z Hedwig Ehrenberg, córką profesora prawa z Uniwersytetu w Getyndze, z którą miał syna i dwie córki.

W 1915 roku otrzymał zaproszenie do Berlina od Maxa Plancka, jednak został wcielony do armii niemieckiej. W czasie wojny Born zaprzyjaźnił się z Albertem Einsteinem, z którym dzielił nie tylko pasje naukowe, ale również zamiłowanie do muzyki. Po wojnie został dyrektorem Instytutu Fizyki Teoretycznej we Frankfurcie nad Menem, a następnie dyrektorem Instytutu Fizyki w Getyndze. Współpracował między innymi z Heisenbergiem.

W 1933 roku z powodu swojego żydowskiego pochodzenia Born został zmuszony do opuszczenia Niemiec. Przez krótki czas przebywał we Włoszech, a następnie przyjął posadę wykładowcy w Cambridge. W 1936 r. otrzymał zaś stanowisko profesora w Edynburgu, w Szkocji. W 1953 r. Born wrócił do Niemiec, zaś rok później otrzymał Nagrodę Nobla. Zmarł w 1970 r. w Getyndze.

Dokonania

Max Born zapisał się w historii nauki przede wszystkim jako interpretator tak zwanego równania falowego Erwina Schrödingera. Równanie to opisywało falowy ruch cząstek elementarnych w atomie, jednak nie pozwalało go sprecyzować. Doniosłość odkrycia Borna polegała na tym, że fizyk zauważył, iż kwadrat wartości bezwzględnej funkcji falowej Schrödingera dostarcza statystycznych danych o aktualnym położeniu cząstki. Born udowodnił tym samym, że nie da się z całą pewnością określić istnienia materii na poziomie atomowym. Można w tej dziedzinie posługiwać się jedynie statystycznym prawdopodobieństwem.

Teorii tej początkowo nie mógł zaakceptować Einstein, który napisał w liście do Borna, iż „Bóg nie gra w kości”. Odkrycie Borna, współtworzące zręby fizyki kwantowej, obalało dotychczas obowiązujące pojęcia o świecie. Przeczyło bowiem zasadzie przyczynowości.

Polecamy również:

  • Ampere – biografia i dokonania

    Andre Marie Ampere urodził się w 1775 r. w Lyonie, we Francji. Jego życie przypadło na niezwykle burzliwy okres w historii. Ampere był bowiem świadkiem wielkiej rewolucji francuskiej, objęcia władzy przez Napoleona, jego potęgi i upadku. Więcej »

  • Archimedes – biografia i dokonania

    Archimedes urodził się około 287 roku p.n.e. w Syrakuzach, w starożytnej Grecji, na terenie dzisiejszych Włoch. Pochodził z rodziny uczonych. Jego ojciec Fidiasz był astronomem. Archimedes uczył się między innymi w szkole Euklidesa w Aleksandrii. Jego wielkim mistrzem i autorytetem był Komon z Samos. Więcej »

  • Antoine Henri Becquerel – biografia i dokonania

    Antoine Henri Becquerel urodził się w 1852 roku w Paryżu. Pochodził z rodziny o długich tradycjach naukowych. Jego dziadek i ojciec byli fizykami, którzy zapisali się w historii nauki chlubnymi osiągnięciami. Więcej »

  • Niels Bohr – biografia i dokonania

    Niels Henrik David Bohr urodził się w 1885 r. w Kopenhadze w Danii. Pochodził z zamożnej rodziny o tradycjach naukowych. Jego ojciec był profesorem fizjologii na Uniwersytecie w Kopenhadze. Więcej »

  • Ludwig Eduard Boltzmann – biografia i dokonania

    Ludwig Eduard Boltzmann urodził się w 1844 roku w Wiedniu. Jego dziadek przeniósł się z Berlina do Wiednia. Fizyk odebrał staranną edukację domową, a potem uczył się w liceum w Linz. Studiował fizykę na Uniwersytecie w Wiedniu, gdzie  następnie pracował jako asystent Josefa Stefana. Więcej »

Komentarze (0)
Wynik działania 4 + 1 =
Ostatnio komentowane
Ola jest fajną dziewczyną i lubi się bawić z dziećmi i jest w ogóle fajną kobietą....
• 2022-08-09 19:00:20
Rosja nadal jest państwem totalitarnym, a Polska sie nim staje.
• 2022-08-02 19:37:03
Ef. 6:12 [ 11 - 20]. 1Tes.2:13 ; 4: 8..... w tedy i dziś. Łuk.10: 16 .....
• 2022-08-01 16:36:20
To bardzo ciekawa historia godna uwagi każdego.
• 2022-07-12 15:12:25
@cotymowisz - dziękujemy za zwrócenie uwagi, wpis został poprawiony. Pozdrawiamy eszkol...
• 2022-07-07 11:03:54