Piosenka o końcu świata - interpretacja i analiza wiersza

„Piosenka o końcu świata”  - analiza

„Piosenka o końcu świata” jest wierszem Czesława Miłosza, pochodzącym z opublikowanego w 1945 r. tomu pt.: „Ocalenie”. Utwór ten zalicza się do typu liryki filozoficzno-refleksyjnej. Podmiot liryczny wypowiada się w trzeciej osobie liczby pojedynczej, co pozwala uznać „Piosenkę...” za przynależącą do liryki pośredniej, opisowej lub sytuacyjnej (elementy narracji).

Wiersz Miłosza składa się z trzech strof liczących kolejno: sześć, siedem i osiem wersów oraz jednej składającej się z czterech. Forma ta nawiązuje do sonetu, co zdaje się potwierdzać ostatnia zwrotka „Piosenki o końcu świata”, zawierająca puentę i refleksję.

Liczba sylab w poszczególnych wersach nie jest jednakowa (chociaż dominują wersy dziesięciosylabowe). Spośród środków stylistycznych na pierwsze miejsce wysuwają się: epitety (żółty żagiel), anafory (dwie strofy zaczynają się od wersu: „W dzień końca świata”) oraz powtórzenia (dwukrotne powtórzenie „Innego końca świata nie będzie”). Z kolei sam tytuł – „Piosenka o końcu świata” – zdaje się swoistym oksymoronem – w końcu piosenka sugeruje prostą i przyziemną tematykę, zaś wiersz Miłosza traktować ma o końcu świata

„Piosenka o końcu świata” - interpretacja

Nastrój utworu jednego z najwybitniejszych polskich poetów jest pogodny. Pierwsze dwie strofy opisują zwierzęta i ludzi, którzy funkcjonują według swojego normalnego trybu, wykonują proste, codzienne czynności. Podmiot liryczny koncentruje się na szczegółach, przedstawiając bogactwo różnych form życia.

Trzecia strofa nawiązuje do obrazów znanych z Apokalipsy św. Jana – pojawiają się w niej archanielskie trąby i gromy. Spokojny nastrój zbudowany przez początkowe strofy zostaje zakłócony przerażającą wizją. Podmiot liryczny szybko stwierdza jednak, iż ci, którzy oczekiwali właśnie takiej – biblijnej, przerażającej, epickiej – apokalipsy, muszą czuć się zawiedzeni. Zarówno życie, jak i koniec świata są u Miłosza procesami, nie wydarzeniami jednorazowymi, istnieją obok siebie, toczą się równolegle.

Ostatnia – czwarta – strofa przynosi obraz siwego staruszka, który mógłby być prorokiem, a więc człowiekiem obdarzonym zdolnością przewidywania wydarzeń, ale nim nie jest, ponieważ ma inne zajęcie. Podwiązując pomidory, staruszek powtarza: „Innego końca świata nie będzie”.

Utwór Miłosza stanowi polemikę z poezją wizyjno-katastroficzną, w której nastrój zagrożenia oraz refleksje eschatologiczne kreowało się za pomocą motywów onirycznych i nadrealistycznych (np. „Widma” Gajcego). „Piosenka...” mówi o codzienności, przywołuje konkrety. Czesław Miłosz podkreśla ciągłość trwania apokalipsy (dziejącej się również tu i teraz), sugerując tym samym konieczność pogodzenia się z faktem, że życie (prywatny początek świata) i śmierć (prywatny koniec świata) są nierozłączne.

Polecamy również:

  • Campo di Fiori - interpretacja i analiza wiersza

    Tekst pochodzi z tomu Miłosza pt.: „Ocalony” (1945). Autor opisuje w tekście sytuację, której był naocznym świadkiem. Podczas powstania w getcie warszawskim (1943) w pobliżu getta ustawiono karuzelę, na której bawiły się dzieci i dorośli. Więcej »

  • Walc - interpretacja i analiza wiersza

    Czesław Miłosz napisał Walc w czasie II wojny światowej, w 1942 roku. Bezpośrednia styczność z okrucieństwem wojny nie pozwoliła mu na zrezygnowanie z katastroficznej poetyki, w której tworzył w dwudziestoleciu międzywojennym. Wiersz powstał pod wpływem wojennych doświadczeń autora. Więcej »

  • Piosenka pasterska - interpretacja i analiza wiersza

    „Piosenka pasterska” Czesława Miłosza pochodzi z opublikowanego w 1945r. tomu „Ocalenie”. Wiersz ten składa się z czterech regularnych strof liczących po cztery wersy. Większość z nich napisana została jedenastozgłoskowcem (tylko dwie linijki – druga w drugiej strofie oraz pierwsza w... Więcej »

  • Świat. Poema naiwne - interpretacja i analiza

    „Świat - poema naiwne” Czesława Miłosza to cykl dwudziestu wierszy napisanych w 1943 r. w Warszawie. Każda z pomniejszych części może stanowić odrębną całość, lecz wszystkie razem składają się na dzieło większe, które stworzone zostało przez autora na przekór wojnie. Więcej »

  • Czesław Miłosz, Traktat poetycki – analiza i interpretacja

    Traktat poetycki Czesława Miłosza ukazał się w Paryżu nakładem Instytutu Literackiego w 1957 roku. Utwór łączy  sobie elementy gawędy, eseju i rozprawy filozoficznej. Więcej »

Komentarze (0)
Wynik działania 5 + 4 =
  • Najnowsze
  • Losowe
Ostatnio komentowane
Uczycie dzieci głupot powtarzacie te same teorie wykrzywionej zakłamanej historii
• 2024-06-20 16:36:24
ok
• 2024-06-05 13:52:17
nadal nie umiem tego napisać
• 2024-06-04 10:48:42
Mógłby być jeszcze do tego cały utwór napisany.
• 2024-06-03 19:41:43