Mieszczaństwo w Lalce - przedstawiciele, charakterystyka

Charakterystyka mieszczaństwa w „Lalce”

Mieszczaństwo tworzy w „Lalce” Bolesława Prusa najbardziej zróżnicowaną i podzieloną wewnętrznie grupę społeczną. Większość tych ludzi łączy wyłącznie status materialny. Do warstwy tej zaliczają się: przedstawiciele inteligencji, studenci, kupcy oraz mieszkańcy miasta wykonujący rozmaite zawody. Wewnętrzna niespójność przejawia się także na płaszczyznach narodowościowej i wyznaniowej: pośród mieszczan pojawiają się Żydzi, Niemcy oraz Polacy (Rosjanie nie pojawiają się w „Lalce” ze względu na cenzurę).

Najdotkliwszym zarzutem pod adresem mieszczaństwa, jaki można znaleźć w dziele Prusa, jest jego całkowita bierność. Mieszczanie, pomimo sporego potencjału (widocznego także w ich liczebności), wolą wieść proste życie, niż szukać sposobów na poprawę sytuacji narodu. Postawa taka częściowo bierze się z trudnej sytuacji materialnej, częściowo zaś z braku wiary we własne siły. Jeśli ktoś już zdecydował się przekroczyć ten marazm (jak Wokulski lub Stawska), spotykał się z wielką niechęcią i pomówieniami (głównego bohatera nazywano wariatem, Krzeszowską oskarżano o złe prowadzenie się).

Pokolenia mieszczan

W „Lalce” przedstawione zostały trzy pokolenia mieszczan.

Reprezentantem pierwszego z nich był Jan Mincel – człowiek pracowity, sumienny i niezwykle oszczędny. Takie właśnie cechy można przypisywać najstarszej generacji, której przedstawiciele – dzięki swoim staraniom, przemyślanym decyzjom – często dorobili się sporych majątków, umacniając w ten sposób swoją pozycję społeczną. Doskonale potrafili oni wykorzystać nadarzającą się sytuacją i warunki panujące na rynku.

Wśród reprezentantów drugiego pokolenia – średniego – warto wymienić Ignacego Rzeckiego oraz Augusta Katza. Obu mężczyzn połączyły idealizm oraz pragnienie wolności. Z tych względów obaj postanowili wziąć udział w powstaniu węgierskim, w czasie którego Katz popełnił samobójstwo (gdy uświadomił sobie, że walka ta nie ma sensu).

Postać starego subiekta to uosobienie pracowitości, wiary w obraną raz drogę i lojalności. Pieniądze nie mają dla niego najważniejszego znaczenia, cieszy się, gdy może być pomocny.

Za kluczowego przedstawiciela najmłodszego pokolenia uznaje się Stanisława Wokulskiego. Był to co prawda ubogi szlachcic, jednak całą młodość spędził pracując w winiarni u Hopfera. Wokulski również odznaczał się bardzo silnie zinternalizowanymi wartościami, pośród których najważniejsze miejsce zajmowały pracowitość i patriotyzm. Dzięki swojej przedsiębiorczości udało mu się zdobyć fortunę, umożliwiającą mu staranie się o akces do arystokracji.

Opisane powyżej postaci dobitnie ukazują, że wśród mieszczan znajdowali się ludzie o wielkim potencjale i wspaniałych zdolnościach. Były to niestety pojedyncze przykłady na tle bardzo dużej licznebnie grupy. Nieco młodsi od Wokulskiego są jego subiekci – Lisiecki i Mraczewski – postaci nieprzejawiające ani życiowej zaradności, ani niestarające działać dla dobra ogółu.

Różne narodowości mieszczan

Mieszczaństwo niemieckie – przedstawicielami mieszczaństwa niemieckiego są Hopfer oraz rodzina Minclów. Ludzie ci prowadzili interesy w Warszawie, lecz w żaden sposób nie traktowali tego jako ujmy. Cieszyli się szacunkiem i poważaniem mieszkańców, którzy potrafili docenić ich pracowitość.

Mieszczaństwo żydowskie – np. Szlangbaumowie. Odznaczali się wielką oszczędnością i „nosem do interesów”. W dodatku wszyscy mieszczanie pochodzenia żydowskiego tworzyli silną całość, zaciekle walczącą w obronie swoich interesów. Pragnienie osiągnięcia jak największych zysków doprowadziło do tego, że zaczęli wypierać z interesów Polaków.

Mieszczaństwo polskie – w dużej mierze toczone przez wewnętrzną zazdrość i nienawiści. Jego bierność skontrastowana jest z konsekwencją, pracowitością i oszczędnością przedstawicieli innych narodów.

Najważniejsi bohaterowie należący do mieszczaństwa: Wokulski, Szprot, Węgrowicz, pani Stawska, pani Meliton, Mraczewski, Zięba, Lisiecki, Patkiewicz, Maleski

Polecamy również:

  • Arystokracja w Lalce - przedstawiciele, charakterystyka

    „Lalka” Bolesława Prusa przedstawia szeroką panoramę społeczeństwa, jakie zamieszkiwało Warszawę w II połowie XIX stulecia. Na samym szczycie hierarchii znajdowała się wówczas arystokracja – grupa, której względy i przychylność starał się zdobyć Stanisław Wokulski, człowiek nazywany... Więcej »

  • Biedota w Lalce - przedstawiciele, charakterystyka

    W „Lalce” Bolesława Prusa ukazana została panorama społeczeństwa zamieszkującego Warszawę w latach 70. XIX stulecia. Już na pierwszy rzut oka widoczna jest wielka dysproporcja między przedstawicielami warstw bogatszych (arystokracja, zamożni mieszczanie) a najuboższymi, których życie często... Więcej »

  • Inteligencja w Lalce - przedstawiciele, charakterystyka

    W klasowo-warstwowym społeczeństwie, jakie przedstawia „Lalka” Bolesława Prusa, pojawiają się pierwsi polscy inteligenci. Reprezentują oni grupy odróżniające się od siebie nie tylko stanem posiadania i genealogią, ale także narodowością i wyznawaną religią. Szlachetne przymioty umysłu dostępne są... Więcej »

  • Szlachta w Lalce - przedstawiciele, charakterystyka

    Rok 1864 przyniósł uwłaszczenie chłopów w Królestwie Polskim, dzięki czemu mogli samodzielnie uprawiać przyznane im ziemie i czerpać z nich korzyści. Reforma ta bardzo mocno uderzyła w szlachtę, której pozycja została znacząco osłabiona. Brak stałych dochodów finansowych i... Więcej »

  • Żydzi w Lalce - przedstawiciele, charakterystyka

    Pozytywizm podniósł postulat asymilacji narodu żydowskiego. W zamyśle proces ten doprowadzić miał do zjednoczenia Polaków i ludzi wyznania mojżeszowego, skutkując przełamaniem barier mentalnych oddzielających te dwie grupy i zażegnaniem konfliktów wewnętrznych. Społeczeństwo miało w ten... Więcej »

Komentarze (8)
Wynik działania 1 + 2 =
Ludwig van Beethoven
2022-05-16 06:46:25
Fajne ale dalej nic nie slysze
Andrzej Duda
2021-11-16 20:25:53
Mogło być lepiej, ale nie jest tragicznie.
Juliusz Słowacki
2021-05-24 08:10:13
Słabe
Bolesław Prus
2021-05-11 20:22:13
Masz za swoje Dziady
Adam Mickiewicz
2021-05-11 20:21:13
mam na czwartek prezentację z tego i nie jest mi do śmiechu
Stanisław Wokulski
2021-05-11 20:19:08
to Wokulski to uboga szlachata czy mieszczaństwo?
Krzysztof Gonciarz
2021-05-06 13:43:12
Świetne
Jan Paweł
2016-04-12 13:58:23
Super
Ostatnio komentowane
Przydały mi się te choroby
• 2022-10-02 10:10:41
Yyy
• 2022-10-01 13:23:41
Super przydało mi się to do zadania z Religii
• 2022-09-29 12:48:27
Dziękuję, pomogło mi w nauce :)
• 2022-09-29 12:05:27
Bardzo pomocny
• 2022-09-29 09:23:04