Oksymoron

Definicja i cechy

Jest to figura retoryczna i środek stylistyczny polegający na zestawieniu słów, które mają znaczenie przeciwstawne. Powstały w ten sposób związek wyrazowy zyskuje zupełnie nowy sens. Składa się najczęściej z rzeczownika i przymiotnika lub czasownika i przysłówka. Kluczem do zrozumienia oksymoronu jest metaforyczne przekształcenie znaczeń obu wyrazów, dające wrażenie paradoksu (pierwotne ich znaczenia wzajemnie  wykluczają).

Funkcja

Twórcy wykorzystują oksymorony do zabawy słowem i znaczeniem. Za zadanie mają wywołać u odbiorcy zaskoczenie, zdziwienie, a nawet szok. Oddziałują na wyobraźnię odbiorcy pełniąc głównie funkcję ekspresyjną.

Występowanie i przykłady

Oksymorony były szczególnie popularne w poezji barokowej, np. u Andrzeja Morsztyna, jednak wiele wyrażeń oksymoronicznych odnajdziemy w naszym codziennym języku, są to na przykład określenia: wirtualna rzeczywistość, suchy lód, zimne ognie, żywy trup, których sprzeczności nie zauważamy.

Polecamy również:

  • Alegoria

    Termin alegoria wywodzi się z języka starogreckiego i oznacza ‘mówienie o czymś w przenośni, obrazowo’. Używany jest głównie w dziedzinie sztuk plastycznych i literatury i odnosi się do obrazu lub słowa przedstawiającego pojęcie, myśl lub ideę za pomocą obrazu o charakterze symbolicznym,... Więcej »

  • Aliteracja

    Aliteracją nazywamy powtórzenie jednakowych układów głoskowych na początkach kolejnych wersów lub wyrazów ze sobą sąsiadujących – jest to jeden ze sposobów instrumentacji głoskowej. Więcej »

  • Anafora

    To środek stylistyczny, polegający na celowym powtórzeniu tego samego słowa lub zwrotu na początku kolejnych części wypowiedzi. Mogą to być wersy, zdania albo kolejne strofy. Najczęściej występuje w poezji i sztuce oratorskiej. Więcej »

  • Animizacja

    naczej nazywana ożywieniem, jest środkiem stylistycznym, polegającym na nadaniu cech istot żywych przedmiotom nieożywionym. Uznajemy ją za odmianę metafory. Więcej »

  • Antonimy - definicja, zastosowanie

    Termin antonim pochodzi z języka greckiego i oznacza ‘przeciw imieniu’ (anti – „przeciw”, onoma – „imię”). Więcej »

Komentarze (0)
Wynik działania 2 + 1 =
Ostatnio komentowane
Autor urodził się na wsi Korolowka k. Tarnopola.
Jerzy Zawadzki • 2021-08-01 17:42:54
żoną Jaroslawa Iwaszkiewicza była pisarka i tłumaczka Anna Iwaszkiewiczowa z domu Lilp...
Iwona • 2021-07-19 18:40:47
"Oda do radości" to utwór Beethovena. Schiller napisał "Do Radości".
Germanista • 2021-07-10 02:59:47
Zgromadzenie Narodowe (Konwent) nie było "rządem rewolucyjnym", a parlamentem.
Andrzej • 2021-07-06 08:15:34
Czy naprawdę nie dało się tego bardziej spłycić? Gdzie jest drugi syn? Ten który p...
Andrzej Koraben • 2021-06-30 11:34:39