Dygresja - definicja, zastosowanie

Definicja

Jest to jeden z chwytów retorycznych polegający na oderwaniu się od toku myślowego autora wypowiedzi. W literaturze oznacza również technikę narracyjną, polegającą na chwilowym odejściu od głównego tematu dzieła.

Pojęcie dygresji odnosi się do kompozycyjnej struktury wypowiedzi, ale ma także wiele wspólnego z elementami treściowymi i stylistycznymi dzieła.

Dygresja w retoryce

W retoryce dygresja to chwyt, dzięki któremu na chwilę można odejść od zasadniczego tematu wypowiedzi, do tematu o luźnym charakterze i związku wobec dzieła. Nowo podjęty wątek może zostać przedstawiony bardzo obszernie, choć częściej zdarzają się wypowiedzi zwięzłe i lapidarne.

Dygresja retoryczna pełni kilka następujących funkcji:

- służyć prezentacji jakiegoś osobistego rysu autora lub cechy jego osobowości

- służyć zwolnieniu tempa akcji wypowiedzi i przepływu informacji

- służyć emocjonalnemu przygotowaniu słuchaczy do wprowadzenia jakiejś nowej treści

Dygresja w literaturze

Jest to odejście od zasadniczego toku narracji i wprowadzenie w jego miejsce wątków nowych, luźno powiązanych z narracją zasadniczą. Element językowy, który autor wprowadza w ten sposób stanowi jest treściowo i stylistycznie obcy.

Dygresja popularna była szczególnie w literaturze romantyzmu, gdzie chętnie wykorzystywana była w ramach poematu dygresyjnego.

Polecamy również:

  • Alegoria

    Termin alegoria wywodzi się z języka starogreckiego i oznacza ‘mówienie o czymś w przenośni, obrazowo’. Używany jest głównie w dziedzinie sztuk plastycznych i literatury i odnosi się do obrazu lub słowa przedstawiającego pojęcie, myśl lub ideę za pomocą obrazu o charakterze symbolicznym,... Więcej »

  • Aliteracja

    Aliteracją nazywamy powtórzenie jednakowych układów głoskowych na początkach kolejnych wersów lub wyrazów ze sobą sąsiadujących – jest to jeden ze sposobów instrumentacji głoskowej. Więcej »

  • Anafora

    To środek stylistyczny, polegający na celowym powtórzeniu tego samego słowa lub zwrotu na początku kolejnych części wypowiedzi. Mogą to być wersy, zdania albo kolejne strofy. Najczęściej występuje w poezji i sztuce oratorskiej. Więcej »

  • Animizacja

    naczej nazywana ożywieniem, jest środkiem stylistycznym, polegającym na nadaniu cech istot żywych przedmiotom nieożywionym. Uznajemy ją za odmianę metafory. Więcej »

  • Antonimy - definicja, zastosowanie

    Termin antonim pochodzi z języka greckiego i oznacza ‘przeciw imieniu’ (anti – „przeciw”, onoma – „imię”). Więcej »

Komentarze (0)
Wynik działania 5 + 2 =
Ostatnio komentowane
żoną Jaroslawa Iwaszkiewicza była pisarka i tłumaczka Anna Iwaszkiewiczowa z domu Lilp...
Iwona • 2021-07-19 18:40:47
"Oda do radości" to utwór Beethovena. Schiller napisał "Do Radości".
Germanista • 2021-07-10 02:59:47
Zgromadzenie Narodowe (Konwent) nie było "rządem rewolucyjnym", a parlamentem.
Andrzej • 2021-07-06 08:15:34
Czy naprawdę nie dało się tego bardziej spłycić? Gdzie jest drugi syn? Ten który p...
Andrzej Koraben • 2021-06-30 11:34:39
Ciekawe jak daleko czasowo sięgają Politycy. 2050 ? Czyli doprzodu do tyłu 2023. Grolsz...
Nick Radek • 2021-06-27 07:22:58