Erotyk - definicja, cechy, przykłady

Erotyk to poetycki utwór liryczny, którego tematyką jest miłość. Nazwa pochodzi od greckiego słowa erôtikós, które oznacza 'miłość zmysłową'. Więcej informacji znajdziesz poniżej. Sprawdź z nami swoją wiedzę!

Erotyk - definicja

Erotyk jest utworem lirycznym o tematyce miłosnej – źródłosłów dla nazwy gatunku stanowi greckie wyrażenie erôtikós oznaczające miłość zmysłową.

Podmiotem lirycznym był tu człowiek zakochany, często nieszczęśliwie, kierujący wypowiedź do obiektu swoich uczuć w formie wyznania, pochwały, bądź skargi. Adresat (częściej zaś adresatka) wypowiedzi ulega idealizacji ze względu na stan nadawcy, uniemożliwiający obiektywny ogląd sytuacji.

Środki stylistyczne w erotykach

Z racji bardzo specyficznego charakteru wypowiedzi erotyki posługiwały się przede wszystkim takimi środkami stylistycznymi jak

- hiperbola (wyolbrzymienie zalet ukochanej),

- enumeratio (wyliczenie),

- poetycka metafora,

- rozbudowany epitet

- personifikacja

W bardziej dramatycznych formach (np. barokowej) pojawiały się również: antytezy, oksymorony, wykrzyknienia i inne wyrazy dźwiękonaśladowcze.

Kto pisał erotyki? Znani autorzy erotyków z różnych epok

Za czas najgwałtowniejszego rozkwitu konwencji liryki miłosnej uznaje się epokę średniowiecza z tworzoną wówczas poezją trubadurów. Na szczególną uwagę zasługuje tutaj spuścizna Francesco Petrarki, który w zbiorze „Sonetów do Laury” dał podstawy nowożytnemu spojrzeniu na miłość pomiędzy mężczyzną i kobietą i sposobom jej ukazywania w subtelnej, pełnej wdzięku i tęsknoty liryce.

Sporą fascynację twórczością włoskiego franciszkanina odnajdujemy w utworach o tematyce erotycznej Jana Kochanowskiego, posiadających pierwotnie dosyć lekki, nieuciekający od frywolności charakter, jaki stopniowo ustępował miejsca wierszom pochwalnym na cześć miłości dojrzałej i odpowiedzialnej.

W barokowej literaturze polskiej erotyk znalazł najdoskonalszą realizację w twórczości Jana Andrzeja Morsztyna.

W późniejszych epokach liryka erotyczna nabrała cielesnej dosłowności, jak choćby w wierszach miłosnych Kazimierza Przerwy-Tetmajera, z drugiej zaś strony twórczość Bolesława Leśmiana przyniosła zwrot ku czysto duchowemu, metafizycznemu wymiarowi uczucia, jakie może zaistnieć między kobietą a mężczyzną.

Za największego twórcę erotyku współczesnego uznaje się natomiast Krzysztofa Kamila Baczyńskiego jako autora niezwykle subtelnych, nierzadko dramatycznych w swym kontekście utworów lirycznych kierowanych do żony. 

Polecamy również:

  • Sonet (włoski i francuski) - definicja, cechy, przykłady

    Sonet to gatunek poetycki charakteryzujący się kunsztowną kompozycją. Wiersz składa się z czternastu wersów zgrupowanych w cztery strofy: dwa tetrastychy i dwie tercyny. Zwrotki czterowersowe mają charakter opisowy, zaś trzywersowe – refleksyjny. Pierwsza strofa przedstawia temat utworu, druga odnosi... Więcej »

  • Carmen figuratum - definicja, cechy, przykłady

    Carmen figuratum jest formą liryczną o układzie graficznym naśladującym kształt przedmiotu, który ma opisywać. Gatunek ten posiadał rozmaite odmiany, stąd też wielość jego alternatywnych określeń: wiersz obrazkowy, wiersz figuralny, emblem verse, shaped poem, czy technopegnion. Poprzez zestawienie formy... Więcej »

  • Emblemat - definicja, cechy, przykłady

    Emblemat jest gatunkiem łączącym formę plastyczną z literaturą, powstałym i cieszącym się największą popularnością w XVI i XVII wieku. Składa się on zawsze z formy graficznej (ryciny, obrazka) przedstawiającego scenę alegoryczną, która opatrzona jest dwoma elementami literackimi: inskrypcją (sentencją)... Więcej »

  • List jako gatunek literacki - definicja, cechy, przykłady

    List jest jednym z najstarszych gatunków literackich, eksploatowanym na szeroką skalę w starożytności, zmodyfikowanym w Biblii i stale obecnym w późniejszych epokach bądź to jako samodzielna forma wypowiedzi, bądź jako element wpleciony w szerszą narrację. W sensie ogólnym stanowi on pisemną... Więcej »

  • Pamiętnik - definicja i przykłady

    Pamiętnik jako gatunek literacki zyskał ogromną popularność w piśmiennictwie staropolskim XVII wieku ze względu na przemiany społeczne, które pomnożyły ilość osób piśmiennych dzięki działalności kolegiów jezuickich realizujących misję kontrreformacji – edukacja stała się wtedy dostępna... Więcej »

Komentarze (0)
Wynik działania 1 + 2 =
  • Najnowsze
  • Losowe
Ostatnio komentowane
I cóż miał rację Marek Aureliusz który chciał podbić Germanię uderzeniem przez Mor...
• 2024-07-06 19:45:33
"Treść wiersza bezpośrednio nawiązuje też do istniejących wówczas, tajnych układó...
• 2024-07-02 05:43:44
O tym, że zmienne w czasie pole elektryczne jest źródłem pola magnetycznego, napisał ...
• 2024-06-27 07:25:33
ok
• 2024-06-05 13:52:17
nadal nie umiem tego napisać
• 2024-06-04 10:48:42