Kamienie na szaniec - opracowanie

„Kamienie na szaniec” - znaczenie tytułu

By lepiej zrozumieć sens tytułu dzieła Aleksandra Kamińskiego, konieczne jest odwołanie się do wiersza Juliusza Słowackiego pt.: „Testament mój”. W szóstej strofie tego utworu pojawiają się następujące słowa:

(…) Lecz zaklinam — niech żywi nie tracą nadziei/ I przed narodem niosą oświaty kaganiec; A kiedy trzeba, na śmierć idą po kolei,/ Jak kamienie przez Boga rzucane na szaniec!

Szaniec w terminologii militarnej oznacza umocnienie polowe – punkt strategiczny wykorzystywany w czasie prowadzenia manewrów wojennych. Jednak słowo to można rozumieć także w bardziej metaforyczny sposób – jako oparcie, osłonę.

W swoim poetyckim testamencie Juliusz Słowacki,zaliczany przecież do grona wieszczów narodowych, pozostawił potomnym wskazówki dotyczące właściwe postawy życiowej człowieka. Ważne miejsce w wierszu zajmuje kwestia ojczyzny. Sam poeta nie doświadczył wolnego w niej życia – zmarł rok po Wiośnie Ludów, w 1849 r. Podkreślał jednak, iż sprawa Polski nie była mu obojętna:

(…) Lecz wy, coście mnie znali, w podaniach przekażcie,/ Żem dla ojczyzny sterał moje lata młode:/ A póki okręt walczył — siedziałem na maszcie,/ A gdy tonął — z okrętem poszedłem pod wodę (…).

Słowa użyte w tytule książki przez Aleksandra Kamińskiego podkreślają konieczność podjęcia walki w imię najwyższego dobra – ojczyzny. Akcentują także wielkie znaczenie takiej postawy, która – w myśl romantycznych nurtów historiozoficznych – spełnia część boskiego planu. Dlatego też ludzie, którzy poszli na śmierć, tacy jak główni bohaterowie książki Aleksandra Kamińskiego, pozostawili po sobie najwspanialszy testament, potwierdzony ich wielkim bohaterstwem.

Patriotyzm w „Kamieniach na szaniec”

Bohaterowie powieści Aleksandra Kamińskiego – młodzieńcy należący do 23. warszawskiej Drużyny Harcerskiej „Pomarańczarnia” –  w czerwcu 1939 r. zdali maturę i ukończyli Liceum im. Stefana Batorego. Ich głowy pełne były wspaniałych planów, wszyscy dopiero obierali swoje życiowe drogi. Wtedy niespodziewanie nadszedł 1 września 1939 r., awraz z pierwszymi wystrzałami cała planowana przyszłość odeszła w zapomnienie. W obliczu wielkiego zagrożenia najważniejsze okazało się dobro Polski.

W październiku 1939 r. bohaterowie „Kamieni na szaniec” przystąpili do PLAN-u – Polskiej Ludowej Akcji Niepodległościowej. Ich zadania polegały głównie na prowadzeniu akcji propagandowych. Po pewnym czasie drogi Alka, Rudego i Zośki rozeszły się. Każdy z nich zajmował się czym innym, lecz starał się robić to, co niezbędne w wojennej rzeczywistości (np. przez pewien czas byli szklarzami, gdyż istniało wielkie zapotrzebowanie na szkło).

Wiosną 1941 r. trzem głównym bohaterom udało się dołączyć do Małego Sabotażu. Od tego momentu uczestniczyli w akcjach sabotażowych i dywersyjnych. Wiązało się z olbrzymim ryzykiem, chłopcy jednak nie wahali się go podejmować, zawsze wypełniali rozkazy i okazywali gotowość do walki za ojczyznę.

Kiedy 23 marca 1943 r. Janek Bytnar („Rudy”) został aresztowany przez gestapo, jego towarzysze nie wahali się ruszyć mu z pomocą. Zośka długo przekonywał dowództwo, by zorganizować akcję. W jej wyniku udało się odbić przyjaciela, lecz śmiertelną raną okupił to Alek; co nie przeszkodziło mu pomóc jeszcze kolegom w odwrocie. Obrażenia odniesione przez Rudego także okazały się śmiertelne. I on, i Alek odeszli ostatniego dnia marca. Po ich śmierci Tadeusz Zawadzki („Zośka"” długo nie mógł dojść do siebie. Wkrótce i on dołączył do towarzyszy, ponosząc śmierć we wsi Sieczychy (20 sierpnia).

Historia głównych bohaterów dzieła Aleksandra Kamińskiego pokazuje

Polecamy również:

Komentarze (0)
Wynik działania 3 + 5 =
Ostatnio komentowane
Czyli,powiedzenie Polak Węgier dwa bratanki,nie jak się nie odnoszą względem pochodzen...
• 2022-06-16 19:03:58
ekstra
• 2022-06-18 17:12:40
ok
• 2022-06-08 15:52:28
dzięks
• 2022-06-06 19:26:13
Ale proste
• 2022-06-06 14:23:48