Na stronie używamy cookies. Korzystanie z witryny oznacza zgodę na ich wykorzystywanie. Szczegóły znajdziesz w Regulaminie.
ZAMKNIJ X
Autor:
Drukuj
Drukuj
Rozmiar
AAA

Uniwersał połaniecki - czym był? Postanowienia, znaczenie, skutki

Pierwsze miesiące insurekcji kościuszkowskiej przyniosły znaczące sukcesy strony polskiej. Oprócz udanego wywołania powstania i opanowania najważniejszych miast Rzeczpospolitej, udało się również rozbić część wojsk rosyjskich w bitwie pod Racławicami (4.04.1794). W bitwie tej wykazali się chłopscy uczestnicy powstania, mimo słabego wyposażenia zdolni do zdobycia rosyjskiej artylerii, co zaważyło na losach bitwy.

Tadeusz Kościuszko był świadomy tego, że zaangażowanie w powstanie mas chłopskich wydatnie zwiększy jego szanse na zwycięstwo. Aby przekonać chłopów do powstania, jednocześnie zaś realizować plany stronnictwa reformatorskiego, Kościuszko wydał w obozie niedaleko Połaniec uniwersał, mający w założeniu poprawić dolę chłopów.

W myśl tego dokumentu, chłopi mieli otrzymać wolność osobistą i prawo do opuszczania wsi po uregulowaniu wszystkich powinności. Zmniejszano im także wymiar pańszczyzny. Zapewniono im nieusuwalność z ziemi i pozwolenie na uczestniczenie samodzielnie w sądach w niektórych wypadkach. Oprócz tego powołano urząd dozorcy, który miał dbać o przestrzeganie praw chłopów i realizację uniwersału. Jeden z nich miał przypadać na 1000 gospodarstw.

Niestety, uniwersał odniósł tylko połowiczny sukces. Szlachta starała się blokować niekorzystne dla nich uchwały, często nawet nie przekazując wiadomości o nich swoim poddanym. Stąd też ograniczneie liczby ochotników chłopskich i zaprzepaszczenie okazji na znaczne zwiększenie sił powstańców. Mimo to uniwersał pokazuje, że już w tamtym okresie polscy patrioci widzieli potrzebę zaangażowania w powstanie mas chłopskich jako jeden z warunków sukcesu - zadanie, którego w pełni niestety nie udało się zrealizować w żadnym z powstań.

Zobacz również

  • Tadeusz Kościuszko - biografia, dokonania, najważniejsze informacje

    Andrzej Tadeusz Bonawentura Kościuszko urodził się 4.02.1746 roku w Mereczowszczyznie na terytorium współczesnej Białorusi. Był potomkiem starej, choć niezbyt zamożnej rodziny szlacheckiej. Początkowo uczył się w szkole pijarskiej w Lubieszowie, później zaś, po utworzeniu w roku 1765 Szkoły Rycerskiej, podjął w niej na...

    Więcej
  • Insurekcja kościuszkowska - streszczenie przebiegu, dowódcy

    24 marca 1794 roku Tadeusz Kościuszko ogłosił na rynku w Krakowie ostatniego w historii I Rzeczpospolitej powstania, znanego jako insurekcja kościuszkowska. Jako przywódca powstania Kościuszko zaczął ogłaszać różnorakie odezwy i akty prawne, mające przyciągnąć do walki nie tylko szlachtę, ale i chłopów. Ogłosi...

    Więcej
  • Jan Kiliński - biografia, zasługi - historia

    Jan Kiliński urodził się w 1760 roku w Trzemesznie.  Pochodził z rodziny mieszczańskiej, nie wyróżniającej się jednak specjalnie na tle innych. W 1780 przybył do Warszawy, w 1788 został tam mistrzem szewskim. W 1791 roku, w wyniku swojej popularności, został radnym Starego Miasta Warszawy. Od roku 1793 uczestniczył aktywnie...

    Więcej
  • Bitwa pod Racławicami (1794) - przyczyny, przebieg, skutki

    Po ogłoszeniu przez Tadeusza Kościuszkę rozpoczęcia powstania na ziemiach polskich (Kraków, 24.03.1794) było tylko kwestią czasu, kiedy siły rosyjskie interweniują w celu stłumienia powstania, zanim rozpali się ono na dobre i zagrozi interesom rosyjskim. W tym celu w stronę terenów zajętych przez powstańców wyruszy...

    Więcej
  • Bitwa pod Maciejowicami - przebieg, opis, skutki

    W pierwszych miesiącach insurekcji kościuszkowskiej wojska polskie pod dowództwem Tadeusza Kościuszki odniosły sporo sukcesów, zajmując najważniejsze w kraju miasta i mobilizując naród do walki. Później jednak karta zaczęła się odwracać. Do wojny dołączyło oficjalnie państwo pruskie, wkrótce potem ...

    Więcej

Losowe zadania

  • Pieśń nad Pieśniami - cechy

    Zdecyduj, które z twierdzeń dotyczących Pieśni nad Pieśniami są prawdzie, a które fałszywe.   1. Pieśń nad Pieśniami to utwór o miłości. 2. Pieśń nad Pieśniami skupia się na relacji Boga i człowieka. 3. Pieśń nad Pieśniami to utwór o znaczeniu dosłownym. 4. Według Pieśni nad Pieśniami naj...

    0 Odpowiedz Więcej
  • Określ rodzaj i liczbę wiązań w podanych związkach

    Zapoznaj się z poniższymi strukturami związków chemicznych i podaj liczbę wiązań σ oraz π biorących udział w budowie cząsteczek.

    0 Odpowiedz Więcej
  • gęstość cieczy

    Jaś dostał od taty metrowy kawałek gumowej elastycznej i  przezroczystej rurki. Wygiął ją w kształt litery U i do jednego z ramion tej rurki wlał rtęć (na rys kolor zielony), której gęstość wynosi 13600 kg/m3, a następnie wlał do tego samego ramiona nafty (na rysunku kolor żółty) o wysokości 10 cm, której...

    1 Odpowiedz Więcej
  • Zadanie sprawdzające ogólną wiedzę z dziejów Republiki Rzymskiej (prawda/fałsz)

    Określ, czy podane zdania dotyczące historii Republiki Rzymskiej są prawdziwe, czy fałszywe, wpisując obok nich „PRAWDA” lub „FAŁSZ”. Zdania, które uznasz za fałszywe przeszktałć tak, aby wyrażały prawdę. 1. W 168 roku p.n.e, po zdecydowanym zwycięstwie wojsk macedońskich nad wojskami rzymskimi w bitwi...

    0 Odpowiedz Więcej
  • W jakiej kolejności oddestylują gazy z ich mieszaniny?

    W poniższej tabeli zebrano dane dotyczące wrzenia gazów szlachetnych. Zakładając, że dysponujemy mieszaniną tych gazów i chcemy je rozdzielić przez destylację odpowiedz, w jakiej kolejności będą oddestylować kolejne gazy z mieszaniny? Nazwa gazu Temperatura wrzenia [°C] Hel -296 Neo...

    0 Odpowiedz Więcej
Komentarze (1)
Wynik działania 5 + 1 =
Zosia
2019-03-09 10:22:23
Przydatna wiadomość.;)
Ostatnio komentowane
Synod w Jamni zaczyna być podważany jako niezaistniały.
Marcin • 2020-08-01 22:23:11
Pomylono kąty
dsf • 2020-06-22 16:11:37
wow
Kasia • 2020-06-17 11:55:30
jezu ale trudne
iwo • 2020-06-16 18:19:06
dzieki
halinka • 2020-06-15 11:00:28