Na stronie używamy cookies. Korzystanie z witryny oznacza zgodę na ich wykorzystywanie. Szczegóły znajdziesz w Regulaminie.
ZAMKNIJ X
Autor:
Drukuj
Drukuj
Rozmiar
AAA

Proza awangardowa i eksperymentalna - charakterystyka, twórcy, przykłady

Prozę awangardową w polskiej literaturze reprezentuje przede wszystkim pisarstwo Witolda Gombrowicza, które nie było wydawane w kraju aż do 1956 roku, a po dwóch latach złagodzenia cenzury zostało objęte ponownym zakazem druku (od 1958 roku). W tym czasie ukazały się ważne powieści autora „Ferdydurke”, czyli: „Trans-Atlantyk”, „Pornografia” i „Kosmos”.

Gombrowicz, tak jak np. w swojej debiutanckiej książce, stosował typ narracji pierwszoosobowej, prowadzonej przez porte-parole autora. Żywiołem jego prozy jest intertekstualność wyrażająca się zamiłowaniem do pastiszu i parodii. Jednocześnie pisarz posługuje się groteską i ironią. Wszystkie te zabiegi służą głębokiej krytyce tradycyjnej formuły polskości, współtworzą Gombrowiczowską filozofię Formy oraz stanowią metodę opowiadania o ciemnych stronach ludzkiej psychiki, „niskości” ludzi.

W obrębie prozy krajowej eksperymenty formalne stały się możliwe dopiero po 1956 roku, kiedy zrezygnowano z doktryny socrealizmu. Do typowo awangardowych poczynań można zaliczyć na przykład prozę Mirona Białoszewskiego: „Pamiętnik z powstania warszawskiego”, „Donosy rzeczywistości”, „Szumy, zlepy, ciągi”.

Zmiany dokonujące się w dziedzinie powieści

Zobacz również

  • Literatura socrealistyczna - cechy, twórcy, przykłady

    Główną odmianą prozy socrealistycznej była tak zwana „powieść produkcyjna”. Dzieła należące do tego gatunku zaczęły powstawać na szeroką skalę po zjeździe ZZLP w Szczecinie, na którym przyjęto socrealizm jako doktrynę obowiązującą w sztuce. Okres prozy produkcyjnej przypadł więc na lata 1949-1955.

    Więcej
  • Mały realizm (mała stabilizacja) - definicja, cechy, twórcy

    Mały realizm to nazwa orientacji artystycznej w polskiej prozie lat 60. i 70., która nawiązywała – z jednej strony – do powieści socrealistycznej, z drugiej – do prozy środowiskowej okresu międzywojnia. Mały realizm był jednym z najważniejszych zjawisk okresu „małej stabilizacji”.

    Więcej
  • Nurt chłopski - definicja, twórcy, przykłady

    Nurt chłopski w literaturze polskiej istniał co najmniej od okresu Młodej Polski, reprezentowali go tacy twórcy jak: Jan Kasprowicz, Władysław Orkan, Stanisław Młodożeniec czy Julian Przyboś. Szczególny kształt kierunek ten osiągnął w latach 60. XX wieku.

    Więcej
  • Proza historyczna po 1945 - charakterystyka, twórcy, przykłady

    Proza historyczna po 1945 roku obfituje w wiele interesujących zjawisk, charakteryzujących współczesną literaturę w ogóle. Obok tradycyjnej powieści typu sienkiewiczowskiego (która staje się raczej literaturą popularną) istnieje proza bogata w formalno-ideowe eksperymenty.

    Więcej
  • Nurt polityczny i nurt rozrachunkowy - charakterystyka, twórcy, przykłady

    Nurt polityczny był jedną z odmian polskiej prozy socrealistycznej. Przykładami powieści politycznych były: „Władza” Tadeusza Konwickiego, „Zdobycie władzy” Czesława Miłosza, „Obywatele” Kazimierza Brandysa, „Dni klęski” Wojciecha Żukrowskiego czy „Uczta Baltazara” Tadeusza Brez...

    Więcej

Losowe zadania

Komentarze (0)
Wynik działania 4 + 2 =
Ostatnio komentowane
Pomylono kąty
dsf • 2020-06-22 16:11:37
wow
Kasia • 2020-06-17 11:55:30
jezu ale trudne
iwo • 2020-06-16 18:19:06
dzieki
halinka • 2020-06-15 11:00:28
Rzym podbity przez barbarzyńców powoli całkowicie zamierał. Styl romański jest uprosz...
Badacz wlotów i upadków cywilizacji • 2020-06-11 21:16:11