Eviva l'arte! - interpretacja i analiza wiersza

„Evviva l`arte!” to hasło zaczerpnięte z języka włoskiego, oznacza ono: „Niech żyje sztuka!”. Tetmajer odwołał się tutaj do koncepcji Schopenhauera, który w sztuce właśnie widział jedyną, poza doznaniem nirwany, możliwość oderwania się człowieka od bolesnej rzeczywistości. Akt tworzenia albo zatopienie w kontemplacji piękna to stany duszy wolne od przyziemności, codzienności, przytłaczających myśli. W obcowaniu ze sztuką wrażliwa dusza zaznawała ukojenia.

Hasło „Evviva l`arte” powtarza się w wierszu niby refren, przytaczane jest na początku i na końcu każdej strofy. To ono zawiera główną myśl utworu.

W kolejnych strofach poeta podkreśla różnicę między dwoma światami: artystów i filistrów. Artyści to ludzie niezwykli, wyniesieni ponad innych przez Boga, który zapalił im w duszach ogień. Dostrzegają prawdziwe piękno, żyją nim tak jak zwykli ludzie chlebem. Podmiot liryczny, który utożsamia się z tą grupą, mówiąc o niej „My, artyści”, porównuje artystę do jesiennego liścia – pięknego, barwnego, choć skazanego na zagładę. Czuje dumę z bycia artystą – „(…) Duma naszym bogiem,/ sława nam słońcem, nam, królom bez ziemi” – i wyższość nad filistrami, o których wyraża się z niechęcią. Filistrzy to ludzie żyjący w dostatku, skupieni na wartościach materialnych, małostkowi  i fałszywi, troszczący się o własny dobrobyt bardziej niż o cokolwiek innego. „Ja” liryczne mówi o nich z pogardą: „Niechaj pasie brzuchy,/ nędzny filistrów naród!”.

W przeciwieństwie do zwykłych zjadaczy chleba artyści często przymierają głodem, ponieważ nie dbają o dobra doczesne. Dla nich liczy się tylko sztuka, która daje im szczęście, pozwalając oderwać się od nędznego świata pospolitości i małości. To ona pozwala im patrzeć „na tłum z podniesioną głową”.

Wiersz Tetmajera ma budowę stroficzną: składa się z sześciu zwrotek, każda zaczyna się i kończy przewodnim hasłem: „Evviva l`arte”. Każda strofa ma taką samą, regularną budowę, składa się z pięciu jedenastozgłoskowych wersów i jednego pięciosylabowego. Rymy są żeńskie, a ich układ następujący: ababcc.

Poeta posłużył się licznymi porównaniami, szczególnie w opisie artystów, którzy są jak jesienne liście czy orły ze złamanymi skrzydłami. Ich egzystencja przedstawiona została za pomocą metafor, np. „nędza porywa za gardło i dusi”. Natomiast żywot filistrów opisuje Tetmajer w sposób kontrastowy, językiem potocznym: „pasie brzuchy”. Uroczyste i wzniosłe słownictwo, zawierające obce zwroty czy archaizmy, służy podkreśleniu rangi tematu i wartości artysty.

Polecamy również:

  • Evviva l’arte! - treść wiersza

    Evviva l’arte! Człowiek zginąć musi —Cóż, kto pieniędzy niema, jest paryasem,Nędza porywa za gardło i dusi —Zginąć, to zginąć, jak pies, a tymczasem,Choć życie nasze splunięcia nie warte:Evviva l’arte! Więcej »

Komentarze (1)
Wynik działania 2 + 4 =
Tak
2019-05-30 21:54:34
z 4 zwrotek po 6 wersów
Ostatnio komentowane
Rosja nadal jest państwem totalitarnym, a Polska sie nim staje.
• 2022-08-02 19:37:03
Ef. 6:12 [ 11 - 20]. 1Tes.2:13 ; 4: 8..... w tedy i dziś. Łuk.10: 16 .....
• 2022-08-01 16:36:20
To bardzo ciekawa historia godna uwagi każdego.
• 2022-07-12 15:12:25
@cotymowisz - dziękujemy za zwrócenie uwagi, wpis został poprawiony. Pozdrawiamy eszkol...
• 2022-07-07 11:03:54
Jest ok
• 2022-07-06 16:31:40