Atak Niemiec na ZSRR (Operacja Barbarossa) - przyczyny, streszczenie (przebieg)

21 czerwca 1941 roku Niemcy hitlerowskie rozpoczęły nowy etap wojny, napadając „niespodziewanie” na ZSRR. Należy jednak przy tym pamiętać, że owo „zaskoczenie” nie powinno być w gruncie rzeczy niczym uzasadnione. Od samego początku istnienia Rzeszy oficjalne czynniki głosiły otwarcie, że głównym celem będzie właśnie walka na Wschodzie o tereny życiowe dla "rasy panów". Sojusz pomiędzy ZSRR a Niemcami w roku 1939 był w polityce Hitlera jedynie wybiegiem taktycznym, mającym kupić Rzeszy czas na rozprawienie się z przeciwnikami na Zachodzie. Po upadku Francji i odizolowaniu Wielkiej Brytanii nadszedł czas na przygotowania do głównej części planu.

Początkowo armie niemieckie miały uderzyć na ZSRR już wczesną wiosną 1941 roku, jednakże ze względu na niespodziewane kłopoty Włochów na Bałkanach cała operacja opóźniła się o sześć tygodni. Stąd też rozpoczęcie kampanii w połowie czerwca. Wielu strategów uważało to już wtedy za niebezpieczne, wbrew pozorom bowiem zdawano sobie sprawę z warunków klimatycznych Rosji. To, czego nie doceniono, to gigantyczny potencjał produkcyjny ZSRR i skłonność do fanatycznego poświęcania tysięcy żołnierzy w bezwzględnych walkach na wyniszczenie.

Niemcy podzielili swoje siły na trzy wielkie Grupy Armii – Północ, Centrum i Południe. Miały one odpowiednio zająć Leningrad, Moskwę i południowe republiki. Wojska niemieckie były wspierane przez wojska rumuńskie, węgierskie, fińskie i włoskie.

Pierwsze tygodnie kampanii to istotnie seria olśniewających zwycięstw Niemiec. ZSRR posiadało o wiele liczniejszą armię od wroga, zaś radziecki sprzęt i broń była często o wiele lepsza niż ich ówczesne odpowiedniki, Armii Czerwonej brakowało jednak woli walki i przede wszystkim – wyszkolonych dowódców, stąd też nie umiała użyć swojej gigantycznej przewagi i ponosiła zastraszające klęski. Liczba jeńców wziętych w pierwszych dniach walk dochodziła do milionów.  Dopiero od sierpnia 1941 roku opór zaczął tężeć. Stalin wydał serię zarządzeń, nakazujących prowadzić walkę do ostatniego żołnierza i zakazujących odwrotu. Istnym cudem logistycznym (zwłaszcza biorąc pod uwagę fatalną jakość radzieckiego transportu) była ewakuacja całych fabryk zbrojeniowych za Ural. Mimo że opór radziecki stawał się silniejszy, armia niemiecka ciągle parła do przodu. Oblężony został Leningrad, , trwały ciężkie walki o Charków, a główna grupa armii zbliżała się do Moskwy.

Wojska niemieckie również jednak ponosiły straty, a linie zaopatrzeniowe rozciągały się niebezpiecznie.  Od października 1941 roku zaczęła też gwałtownie pogarszać się pogoda – najpierw pojawiło się błoto zalegające na drogach, potem zaś śnieg. Ostatecznie niemiecka ofensywa wyhamowała tuż przed Moskwą. Tam też doszło w grudniu 1941 do wielkiej bitwy, w której po raz pierwszy Niemcy przegrali i zostali odrzuceni do tyłu przez radzieckie kontrnatarcie. Wojna miała jeszcze potrwać, wbrew nadziejom Niemców na szybkie zwycięstwo.

Polecamy również:

  • Plan Barbarossa - pojęcie, założenia, historia

    Od samego początku istnienia III Rzeszy, tj. od roku 1933, najważniejszym, niejako „ideologicznym” wrogiem miał być ZSRR,  jako kolebka znienawidzonego komunizmu. Więcej »

  • Blokada Leningradu - informacje, historia, skutki

    Leningrad, jak po rewolucji bolszewickiej nazwano Piotrogród, był jednym z głównych miast ZSRR, uważany za symboliczną „kolebkę” rewolucji. Stanowił on główny obok Moskwy ośrodek administracyjny, ważny port przeładunkowy  i ośrodek przemysłowy. Z tego też powodu, mimo że... Więcej »

  • Bitwa pod Moskwą - II wojna światowa, przyczyny i skutki

    Rozpoczęty 21 czerwca 1941 roku atak Niemiec na Związek Radziecki był całkowitym zaskoczeniem dla Józefa Stalina i jego dowódców. Pierwsze miesiące wojny to pasmo klęsk Armii Czerwonej, zmuszonej do wycofywania się w głąb terytorium radzieckiego. Do jesieni 1941 roku w rękach niemieckich... Więcej »

  • Bitwa pod Stalingradem - przyczyny, przebieg, znaczenie (skutki)

    Rok 1941 zakończył się ostatecznie niemieckim niepowodzeniem przy próbie zdobycia Moskwy. Wpływ wielu czynników, wśród których należy podkreślić ostrą rosyjską zimę, przerzut nowych sił radzieckich z Syberii i rozciągnięcie niemieckich linii zaopatrzeniowych zmusiły wojska Osi do odwrotu... Więcej »

  • Bitwa na Łuku Kurskim - przyczyny, przebieg, znaczenie (skutki)

    Przełom roku 1942 i 1943 na froncie wschodnim nie układał się do końca po myśli Niemców. Mimo sukcesów w czasie letniej ofensywy niespodziewane radzieckie uderzenie w grudniu 1942 roku najpierw okrążyło, później zaś zniszczyło grupę wojsk niemieckich walczących o miasto Stalingrad. Porażka była... Więcej »

Komentarze (0)
Wynik działania 3 + 3 =
Ostatnio komentowane
Nie widzę sensu w nauce całej historii rolnictwa, jej początków.
Jakub • 2021-06-13 20:40:42
Haha
Karolinkoń • 2021-06-13 19:47:26
????
E¹² • 2021-06-12 10:48:48
uważam tekst za odpowiedni i wartościowy przyjemnie i prawidłowo powiedziany
grażyna • 2021-06-10 15:25:04
Super
Żukson • 2021-06-10 09:08:41