Sakrament pokuty

Ci zaś, którzy przystępują do sakramentu pokuty, otrzymują od miłosierdzia Bożego przebaczenie zniewagi wyrządzonej Bogu i równocześnie dostępują pojednania z Kościołem, któremu, grzesząc, zadali ranę, a który przyczynia się do ich nawrócenia miłością, przykładem i modlitwą. 

(Sobór Watykański II, konst. Lumen gentium, 11.)

Sakrament pokuty zalicza się do tzw. sakramentów uzdrowienia (obok sakramentu namaszczenia chorych). Bywa nazywany także sakramentem  nawrócenia, sakramentem spowiedzi, sakramentem przebaczenia oraz sakramentem pojednania. 

Sakrament pokuty i pojednania jest niezbędny w życiu chrześcijańskim. Chociaż chrzest daje człowiekowi nowe życie, to nie eliminuje słabości natury ludzkiej, która przejawia się w jej skłonności do grzechu – tzw. pożądliwości. Grzech cechuje zatem każdego wiernego, o czym mówi św. Jan: Jeśli mówimy, że nie mamy grzechu, to samych siebie oszukujemy i nie ma w nas prawdy (1 J I, 8). Dlatego ochrzczeni nieustannie powinni dążyć do nawrócenia (nazywanego drugim nawróceniem), a owo nawrócenie dokonuje się właśnie przez sakrament pokuty i pojednania. Jest to jedyna droga do uzyskania odpuszczenia grzechów popełnionych po chrzcie.

Tertulian, jeden z Ojców Kościoła, pisał o tym sakramencie jako o drugiej desce (ratunku) po rozbiciu, jakim jest utrata łaski. Dzięki pokucie chrześcijanin może ją odzyskać.

Podstawowa struktura sakramentu pokuty i pojednania składa się dwóch elementów: z jednej strony z aktów człowieka (czyli z żalu za grzechy, spowiedzi i zadośćuczynienia), z drugiej natomiast z działania Boga, który przebacza mu grzechy za pośrednictwem Kościoła. Kapłan jest znakiem i narzędziem miłosierdzia Bożego względem grzesznika.

Zadaniem Kościoła jest udzielenie w imię Jezusa Chrystusa przebaczenia grzechów oraz ustalenie sposobu zadośćuczynienia. 

Każdy wierny jest zobowiązany przystępować do sakramentu pokuty i pojednania przynajmniej raz w roku. Z kolei dzieci powinny przystąpić do sakramentu przed przyjęciem po raz pierwszy Komunii świętej.

Co to jest pokuta

Pokutą nazywa się drogę nawrócenia, skruchy i zadośćuczynienia ze strony grzesznego chrześcijanina.

Sakrament pokuty i pojednania przede wszystkim opiera się na pokucie wewnętrznej, czyli nawrócenia serca. Wszelkie czyny pokutne (tzw. pokuta zewnętrzna) pozostają bezowocne, jeśli nie idzie za nimi nawrócenie wewnętrzne. Dopiero ono skłania człowieka do uzewnętrznienia tej postawy przez gesty, akty, znaki.

Pokuta wewnętrzna to radykalna przemiana całego życia. Człowiek pokutujący zrywa z grzechem, odwraca się od zła i zmierza ponownie swoim sercem do Boga. Zawiera w sobie zarówno postanowienie zmiany, jak i nadzieję na łaskę i miłosierdzie Boże. Łaska Boża jest niezbędna do nawrócenia: Nawróć nas, Panie, do Ciebie wrócimy (Lm 5, 21). Bóg daje ludziom siłę, aby zaczęli od nowa.

Wewnętrzna pokuta może wyrażać się zewnętrzne w różnych formach, np. modlitwie, poście, jałmużnie. Bywają one nałożone przez spowiednika, ale chrześcijanin nie powinien ograniczać się tylko do tzw. pokuty zadanej. Nawrócenie dokonuje się bowiem w życiu codziennym poprzez troskę o ubogich, przyjmowanie cierpień, akty pobożności czy praktykowanie miłości bliźniego.

Pokuta zadana przez spowiednika powinna uwzględniać sytuację osobistą chrześcijanina i odpowiadać ciężarowi popełnionych grzechów.

O drodze nawrócenia i pokuty mówił Jezus w przypowieści o synu marnotrawnym (Łk 15, 11-24). W tej historii centralne miejsce zajmuje „miłosierny ojciec”, który przyjmuje z powrotem swojego syna po roztrwonieniu przez niego majątku. Syn czuł się skruszony i winny wobec ojca – tak właśnie powinien czuć się grzesznik wobec Boga. Należy bowiem pamiętać, że grzech jest przede wszystkim obrazą Boga i zerwaniem z Nim komunii.

Kościół ustalił 5 warunków sakramentu pokuty. Należą do nich: rachunek sumienia, żal za grzechy, mocne postanowienie poprawy, szczera spowiedź i zadośćuczynienie Bogu i bliźniemu. Wszystkie one są konieczne do odpuszczenia grzechów – rozgrzeszenia. Ponadto Okres Wielkiego Postu oraz każdy piątek jako wspomnienie śmierci Jezusa są specjalnym czasem praktyki pokutnej.

Podsumowując, pokuta niesie ze sobą następujące skutki duchowe: pojednanie z Bogiem, i przywrócenie przyjaźni z Nim (odzyskanie łaski), pojednanie z Kościołem, darowanie kary wiecznej oraz części kar doczesnych, pokój sumienia oraz wzrost sił do walki duchowej – walki ze złem, jaką musi prowadzić każdy chrześcijanin.

Polecamy również:

  • Ustanowienie sakramentu pokuty

    Sakrament pokuty i pojednania został ustanowiony przez Jezusa Chrystusa, w dniu Jego Zmartwychwstania. Ukazał się wówczas Apostołom, przebywającym w Wieczerniku. Więcej »

  • Warunki sakramentu pokuty - Warunki dobrej spowiedzi

    1. Rachunek sumienia 2. Żal za grzechy 3. Mocne postanowienie poprawy 4. Szczera spowiedź 5. Zadośćuczynienie Panu Bogu i bliźniemu Więcej »

  • Formy pokuty
  • Odpust zupełny

    Potrzeba odpustu wynika z nauki Kościoła o podwójnym skutku grzechu. Grzech ciężki wiąże się bowiem z „karą wieczną”, czyli z pozbawieniem człowieka komunii z Bogiem po śmierci. Ta kara wieczna może zostać jednak odpuszczona przez przebaczenie grzechów (rozgrzeszenie). Więcej »

  • Odpust cząstkowy

     Wierny dostępuje odpustu cząstkowego, jeśli wnosi myśli do Boga z pokorą i ufnością, dodając przy tym akt strzelisty np. „Jezu Chryste, zmiłuj się nad nami”, „Panie, nie jestem godzien, abyś przyszedł do mnie” itd. Więcej »

Komentarze (1)
Wynik działania 4 + 2 =
julcix
2021-10-14 12:14:50
fajna apka
Ostatnio komentowane
Super przydało mi się to do zadania z Religii
• 2022-09-29 12:48:27
Dziękuję, pomogło mi w nauce :)
• 2022-09-29 12:05:27
Bardzo pomocny
• 2022-09-29 09:23:04
git
• 2022-09-27 14:46:23
Ok
• 2022-09-27 12:59:27