Austria za panowania Marii Teresy i Józefa II - opracowanie, najważniejsze informacje

W połowie XVIII wieku dynastia Habsburgów panowała w krajach bardzo różnych pod względem etnicznym i społecznym. Były to: Austria, Czechy, Węgry, Siedmiogród, obecna Belgia, Mediolan i Neapol. Zagrożeniem dla pozycji tej dynastii w tych krajach okazała się agresywna polityka Prus, które dążyły do powiększenia swojego terytorium, jak również zwiększenia swojej roli w Rzeszy, co siłą rzeczy musiało wiązać się ze spadkiem potęgi Habsburgów.

Aby móc poradzić sobie z zagrożeniem płynącym z zewnątrz konieczne było umocnienie się władzy Habsburgów. W tym celu szereg oświeceniowych reform podjęła cesarzowa Maria Teresa (1717-1780) oraz jej syn i następca Józef II (1741-1790).

We wszystkich krajach, które znajdowały się pod panowaniem Habsburgów wiedeńska władza centralna prowadziła politykę merkantylistyczną, która wiązała się z ograniczeniem importu towarów luksusowych. Równocześnie z tymi działaniami władza podniosła podatki oraz nałożyła je również na duchowieństwo i szlachtę, co spowodowało znaczne zwiększenie funduszy państwowych.

Poprawa sytuacji gospodarczej Austrii  pozwoliło zwiększyć armię cesarską do 300 tysięcy żołnierzy.

Kolejnym czynnikiem, który pozwolił na umocnienie władzy habsburskiej była prowadzona przez nich polityka tolerancji religijnej oraz reforma Kościoła katolickiego. Józef II wydał patenty tolerancyjne, które zrównywały pod względem prawnym protestantów i katolików. Dopuszczano w nich również możliwość zmiany przez katolika wyznania. Umożliwiono też Żydom naukę na uniwersytetach oraz wykonywanie niektórych zawodów, które dotychczas były zarezerwowane tylko dla chrześcijan. Poza tym cesarz Józef II dokonał likwidacji większości zgromadzeń zakonnych, twierdząc, że nie przynoszą one pożytku ani państwu ani społeczeństwu. Majątek pozyskany z tych działań został przeznaczony na finansowanie szkolnictwa wszystkich szczebli.

Aby zwiększyć wydolność pracowników cesarz podjął decyzję o zwiększeniu dni roboczych. W tym celu zniósł wiele świąt kościelnych. Zakazał też ogłaszania wszelkich bulli papieskich bez jego pozwolenia.  Żeby lepiej egzekwować wszelkie postanowienia dotyczące religii nakazał też wszystkim proboszczom bezwzględne wykonywanie poleceń władzy państwowej. Te wszystkie zmiany doprowadziły do silnego uzależnienia wszelkich poczynań Kościoła katolickiego od państwa, a duchowni stali się po prostu urzędnikami państwowymi.
Podsumowaniem reform przeprowadzonych przez Józefa II było wydanie nowego kodeksu karnego, w którym ograniczono karę śmierci, zniesiono stosowanie tortur oraz zrównano wszystkie stany wobec prawa.

Polecamy również:

  • Wojna o sukcesję austriacką - przyczyny, przebieg, skutki

    Karol VI Habsburg (1685-1740) był ostatnim męskim przedstawicielem dynastii. W 1713 roku ogłosił on tak zwaną sankcję pragmatyczną (dekret ustanawiający prawa o kluczowym charakterze), w myśl której po jego śmierci władzę nad habsburskimi posiadłościami, w razie śmierci bez męskiego potomka, miała objąć... Więcej »

  • Maria Teresa - rządy. Reformy Marii Teresy w Austrii

    Wojna o sukcesję austriacką wystawiła posiadłości habsburskie na nie lada próbę. W pewnych momentach niebezpieczeństwo dosłownego rozczłonkowania i podziału dziedzictwa Habsburgów była aż nadto realna. Jednakże Maria Teresa (1717-1780) umiała pozyskać poparcie Węgrów i w zamian za pewne... Więcej »

  • Józef II Habsburg - reformy w Austrii. Czym był józefinizm?

    Józef II Habsburg (1741-1790) objął pierwsze, jeszcze niesamodzielne, rządy jako współregent wraz ze swoją matką Marią Teresą Habsburg (1717-1780). Stosunki pomiędzy współwładcami nie układały się dobrze, czego przyczyną były „demokratyczne” zapędy młodego cesarza, co wywoływało... Więcej »

Komentarze (2)
Wynik działania 2 + 4 =
Skryba_420
2021-03-25 09:41:46
Moim zdaniem to nie ma tak, że dobrze albo że nie dobrze. Gdybym miał powiedzieć, co cenię w życiu najbardziej, powiedziałbym, że ludzi. Ekhm... Ludzi, którzy podali mi pomocną dłoń, kiedy sobie nie radziłem, kiedy byłem sam. I co ciekawe, to właśnie przypadkowe spotkania wpływają na nasze życie. Chodzi o to, że kiedy wyznaje się pewne wartości, nawet pozornie uniwersalne, bywa, że nie znajduje się zrozumienia, które by tak rzec, które pomaga się nam rozwijać. Ja miałem szczęście, by tak rzec, ponieważ je znalazłem. I dziękuję życiu. Dziękuję mu, życie to śpiew, życie to taniec, życie to miłość. Wielu ludzi pyta mnie o to samo, ale jak ty to robisz?, skąd czerpiesz tę radość? A ja odpowiadam, że to proste, to umiłowanie życia, to właśnie ono sprawia, że dzisiaj na przykład buduję maszyny, a jutro... kto wie, dlaczego by nie, oddam się pracy społecznej i będę ot, choćby sadzić... znaczy... marchew.
gosciu
2018-09-09 11:17:08
no to byl dobry dla ludzi praca praca to jest to ot mozliwy to moj cesarz pra pradziadek milo to czytac chyba pojade do wiednia zobacze jego wlosci
Ostatnio komentowane
Dziekuje
MajMos • 2021-10-20 14:36:02
Dziękuję :)
:) • 2021-10-19 17:04:53
po jakiego uda ktoś to wymyślał
czarnypjes • 2021-10-17 16:53:04
doobry artykuł
Jan Marcalik • 2021-10-15 16:22:46
@12345 - dziękujemy za zauważenie błędu, został już poprawiony. Pozdrawiamy :)
ADMIN • 2021-10-15 09:57:56