Konflikt w Sudanie - przyczyny, przebieg, skutki

Konflikt w Sudanie jest jednym z najdłuższych i najbardziej krwawych konfliktów XX wieku – śmierć poniosło w nim ponad 1,5 miliona osób. Konflikt spowodował też falę uchodźstwa – miejsce zamieszkania musiało zmienić ponad 4 milionów Sudańczyków.

Konflikt w Sudanie – przyczyny

Przyczyny konfliktu leżą przede wszystkim w różnicach religijnych i etnicznych między północną a południową częścią Sudanu. W północnej części kraju dominowali bowiem wyznawcy Islamu (stanowili oni aż 70%), natomiast w południowej – chrześcijanie (5%) i animiści (25%). Islamiści sprawowali władzę w kraju nieprzerwanie od uzyskania niepodległości przez Sudan w 1956 r. dążąc do islamizacji całego kraju. Jeśli chodzi o kwestie etniczne, to około 50% mieszkańców Sudanu stanowili Arabowie (dzieląc się na bardzo wiele plemion), a pozostała część ludności to rdzenne plemiona, m.in.: Dinka, Nuerowie, Azande.

Drugim ważnym źródłem konfliktu są dobra naturalne – przede wszystkim nierównomierny rozkład surowców oraz zróżnicowana żyzność gleb.

Powiązaną z powyższymi przyczyną konfliktu jest także kolonialna przeszłość, która doprowadziła do wytworzenia się sztucznych granic nieuwzględniających wspomnianych podziałów.

Konflikt w Sudanie – przebieg

Po uzyskaniu niepodległości Sudan pogrążył się w kryzysie ekonomicznym, na który wpływ miały także niepodległościowe dążenia południowej części kraju. W kolejnych latach w Sudanie zmieniały się słabe rządy przedstawicieli skonfliktowanych ze sobą plemion – w 1958 r. doszło do pierwszego zamachu stanu, któremu przewodził Ibrahim Abbud. Po przejęciu władzy w państwie Abbud prowadził mocno dyskryminacyjną politykę względem niemuzułmańskiego południa, co spowodowało aktywizację ugrupowań opozycyjnych, między innymi partyzanckiej armii o nazwie Jad Węża.

W 1967 r. doszło do kolejnego zamachu stanu – przywódcą państwa został wówczas płk. Dżafar Nimeiri. Początkowo Nimeiriemu udało się doprowadzić do złagodzenia sytuacji na południu kraju jednak na początku lat 80. rozgorzał tam otwarty konflikt – odpowiedź na próbę wprowadzenia w całym Sudanie islamskiego prawa – szariatu oraz postępującej islamizacji innych dziedzin życia.

Druga połowa lat 80. i lata 90. to czas trwającego konfliktu na południu, pogarszającej się sytuacji ekonomicznej w kraju i władzy Omara al-Baszira (był prezydentem Sudanu do 11 kwienia 2019 roku, władzę przejał po nim Ahmed Awad Ibn Auf). Omar al-Baszir systematycznie dążył do islamizacji całego Sudanu – konflikt więc zaostrzał się

Oficjalne zakończenie konfliktu w Sudanie nastąpiło w 2005 r., kiedy to w Nairobi podpisano traktat pokojowy. Traktat ten zakładał wprowadzenie szerokiej, sześcioletniej autonomii Sudanu Południowego, po której miało dojść do referendum decydujące o przyszłości jego niepodległości. Referendum to odbyło się w 2011 r. i w jego wyniku powstało niepodległe państwo o nazwie Sudan Południowy ze stolicą w Dżubie. Od wiosny 2012 r. Sudan Południowy i Sudan są jednak w stanie wojny – okresowo dochodzi do walk na granicy (wynika to m.in. z przebiegu granicy przez tereny ze złożami ropy naftowej.

Należy podkreślić, że osiągnięte w 2005 r. porozumienie nie rozwiązało konfliktu w Dar-Furze – zachodniej prowincji Sudanu (przyczyny konfliktu również wynikają ze zróżnicowania religijnego), który wybuchł w 2003 r. W 2011 r. podpisano porozumienie w mieście Al-Dauha, jednak nie rozwiązało to problemu Dar-Furu – od tego czasu doszło już do wielu aktów przemocy (w tym zabicia przywódcy rebeliantów – Chalila Ibrahima). Do 2005 r. w samym Dar-Furze zginęło ponad 350 tysięcy osób, a pogarszające się warunki życia ludności cywilnej określa się mianem katastrofy humanitarnej.

Polecamy również:

  • Konflikt w Irlandii Północnej - przyczyny, przebieg, skutki

    Podłoża konfliktu w Irlandii Północnej można szukać już XVI wieku, kiedy uwidoczniły się wyraźnie różnice religijne między anglikańską Anglią i katolicką Irlandią (liczne prześladowania katolików). Nie do zaakceptowania dla Irlandczyków (szczególnie w obliczu narodzin idei... Więcej »

  • Konflikt w Kurdystanie - przyczyny, przebieg, skutki

    Konflikt kurdyjski jest do dzisiaj nierozwiązanym konfliktem o podłożu etnicznym, związanym z dążeniem Kurdów do uzyskania niepodległości państwa Kurdystanu. Kurdowie to wielomilionowa grupa etniczna (szacuje się, że obecnie występuje około 27 milionów Kurdów), która w większości... Więcej »

  • Konflikt w Kosowie - przyczyny, przebieg, skutki

    Kosowo od wieków stanowi kość niezgody pomiędzy rywalizującymi ze sobą narodami bałkańskimi. W przeciągu setek lat było pod panowaniem Bułgarii, Serbii, Imperium Osmańskiego. Więcej »

  • Konflikt w Czeczenii - przyczyny, przebieg, skutki - WOS

    Czeczenia jest autonomiczną republiką, częścią składową Federacji Rosyjskiej – od wielu lat Czeczeni dążą jednak do możliwości oderwania się od Rosji i uzyskania niepodległości. Republika Czeczenii jest zamieszkiwania w zdecydowanej większości przez ludność czeczeńską (prawie 68%). Charakterystyczną cechą... Więcej »

  • Konflikt w Strefie Gazy - przyczyny, historia

    Konflikt w Strefie Gazy (inaczej mówiąc konflikt izraelsko-arabskim) jest przykładem konfliktu o wielu źródłach: religijnych, terytorialnych, etnicznych, historycznych. Więcej »

Komentarze (4)
Wynik działania 4 + 4 =
ADMIN
2020-04-14 07:11:45
imie - dziękujemy za zwrócenie uwagi, tekst został poprawiony.
imie
2020-04-11 23:51:19
Omar al-Baszir już nie jest prezydentem Sudanu - od 11 kwietnia 2019r.
Rozrabiaka
2019-05-09 10:50:46
Co takie dziwne?
Karolina
2016-06-06 15:17:31
ale dziwne
Ostatnio komentowane
zajefajne
• 2024-06-12 14:00:02
q
• 2024-06-10 20:15:55
ok
• 2024-06-05 13:52:17
nadal nie umiem tego napisać
• 2024-06-04 10:48:42
Mógłby być jeszcze do tego cały utwór napisany.
• 2024-06-03 19:41:43