Zakon jezuitów - historia, powstanie, założyciel, opis

W działalności Kościoła dużą rolę odgrywały zakony. Już w pierwszej połowie XVI w. pojawiło się wiele nowych zgromadzeń, z których wiele wpisało się na trwałe w dziejach Kościoła. Wśród jednak wpływowych osób w Stolicy Apostolskiej nie brakowało osób, które zakładały, iż duża liczba zakonów jest niekorzystna dla polityki całego Kościoła. Według tych osób najlepszym rozwiązaniem byłoby zgromadzenie wszystkich zakonników w jednym zakonie.

Papiestwo jednak potrafiło dostrzec obiecujące inicjatywy, które mogłoby wykorzystać do własnych celów. Dlatego też projekt zorganizowania Towarzystwa Jezusowego, przedstawiony przez byłego hiszpańskiego oficera – Ignacego Loyolę, został poparty przez biskupa Rzymu. W roku 1540 reguła nowego zakonu jezuitów została zorganizowana na wzór wojskowy, przy jednoczesnej całkowitej podległości papieżowi.

W roku 1542 jezuici założyli kolegium w Padwie – najnowocześniejszy uniwersytet w Europie. Wkrótce powstała również zorganizowana przez nich pierwsza szkoła średnia, znajdująca się w Messynie. W chwili śmierci Loyoli, jezuici byli obecni w ponad 100 ośrodkach, a w momencie kasaty zakonu w roku 1773, prowadzili około 800 szkół.

Edukacyjne zadania wymagały odpowiedniego doboru kandydatów. Ignacy Loyola zdecydował się na przyjęcie koncepcji zakonu elitarnego. Miał on składać się tylko i wyłącznie z ludzi o wysokich walorach moralnych, umysłowych oraz fizycznych. Proces ich przygotowania do działalności zewnętrznej był stosunkowo długotrwały. Specjalną rolę odgrywały tu techniki samodoskonalenia – tzw. „ćwiczenia duchowne”.

Charakterystyczne były również obszar oraz dziedziny działalności jezuitów. Prowadzili misje w różnych częściach świata, zajmowali się nauczaniem, kaznodziejstwem, pracą naukową, a także dyplomacją. W tej ostatniej kwestii członkowie zakonu często stawali się doradcami i spowiednikami poszczególnych władców nowożytnych.

Natomiast szkolnictwo jezuickie charakteryzowała znaczna jednolitość programu. Miało to służyć przede wszystkim formowaniu się jednolitej formacji duchowej oraz obyczajowej wśród zakonników. Było to niezależne od regionu, w którym działali – bądź też kraju.

Duże jak na ówczesny czas wpływy jezuitów, wynikały przede wszystkim z faktu, iż stali się oni specjalistami w edukacji oraz duszpasterstwie elit społecznych. Powszechność ich szkolnictwa i pozycja na poszczególnych dworach monarchów, gwarantowały im wyjątkową skuteczność działania, budząc jednocześnie lęk – nie tylko wśród protestantów.

Wcześniej wspomniana kasta zakonu z roku 1773, była spowodowana obawą przed niekontrolowaną samodzielnością członków zakonu w życiu Kościoła oraz w międzynarodowej polityce. Jak na ironię nie dotyczyła ona prawosławnej Rosji, gdzie pozostawiła ich Katarzyna II oraz obszaru protestanckich Prus Fryderyka II. Zakon jezuitów reaktywowano już w roku 1814.

Polecamy również:

  • Św. Ignacy Loyola - biografia, zasługi, patronat

    Święty Ignacy urodził się jako Inigo Lopez w 1491 r. na zamku w Loyola w Hiszpanii. Pochodził z zamożnego rycerskiego rodu. Swoją karierę rozpoczął jako paź ministra skarbu króla hiszpańskiego, a następnie został oficerem w wojsku wicekróla Nawarry. Więcej »

Komentarze (0)
Wynik działania 1 + 2 =
Ostatnio komentowane
ok
• 2024-05-20 16:01:25
W filmie nie ma ochronki, Ale strzały do robotników
• 2024-05-18 14:53:16
łatwe
• 2024-05-16 19:37:20
Przydatny na po prawe oceny z historii
• 2024-05-15 14:52:53