Cykl rozwojowy okrytonasiennych

Dojrzały sporofit rośliny okrytonasiennej wytwarza kwiaty, które zazwyczaj są obupłciowe (co oznacza, że zawierają zarówno słupek jak i pręciki). Gametofit męski rozwija się wewnątrz mikrospory czyli ziarna pyłku. To z kolei powstaje w wyniku podziałów mejotycznych zachodzących wewnątrz worków pyłkowych (mikrosporangiów) główki pręcika. Przedrośle męskie jest silnie zredukowane i podobnie jak u nagonasiennych zbudowane z dwóch komórek: generatywnej i wegetatywnej (łagiewkowej). Zalążki okrytonasiennych ukryte są we wnętrzu zalążni słupka, która powstaje przez zrośnięcie brzegów owocolistków. Pojedynczy zalążek składa się z makrosporangium (ośrodka) otoczonego dwiema osłonkami (u nagozalążkowych jest tylko jedna), w których na szczycie znajduje się niewielki otwór, czyli okienko. Wewnątrz makrosporangium rozwijają się cztery haploidalne makrospory, z których trzy zamierają a czwarta rozwija się w gametofit żeński zwany woreczkiem zalążkowym. Jest on jeszcze bardziej uproszczony niż przedrośle nagonasiennych, gdyż składa się tylko z siedmiu komórek. W wyniku trzech podziałów mitotycznych z pojedynczej makrospory powstaje 8 jąder potomnych. Trzy z nich zlokalizowane są w pobliżu okienka – są to komórka jajowa i dwie synergidy, czyli towarzyszące jej komórki, będące pozostałością rodni. Trzy kolejne to antypody, które leżą na przeciwległym biegunie woreczka. Dwa pozostałe jądra potomne zlewają się za sobą w centrum tworząc diploidalne wtórne jądro woreczka zalążkowego (jądro centralne).

Budowa słupka w kwiecie
Budowa słupka w kwiecie

Ziarno pyłku, które uwalniane jest z worków pyłkowych przenoszone jest przez owady (lub wiatr) na znamię słupka (a nie jak u nagonasiennych na okienko zalążka). Tutaj zaczyna kiełkować – z komórki wegetatywnej wytarzana jest łagiewka pyłkowa, która wrasta w słupek i przez jego szyjkę kieruje się do okienka zalążka. Wówczas komórka generatywna dzieli się na dwie pozbawione ruchu komórki plemnikowe, które dokonują podwójnego zapłodnienia. Jedna z nich łączy się z komórką jajową dając zygotę, a druga z diploidalnym jądrem centralnym, z którego powstaje triploidalne bielmo wtórne. Po zapłodnieniu osłonki woreczka zalążkowego twardnieją i przekształcają się w łupinę nasenną, która chroni rozwijający się zarodek. Tak powstaje nasienie. Z zygoty po licznych podziałach mitotycznych rozwija się zarodek, czyli młody sporofit, który składa się z korzenia zarodkowego okrytego czapeczką, z jednego (u jednoliściennych) lub dwóch  (u dwuliściennych) liścieni oraz zawiązka pędu. Zwykle po zapyleniu i zapłodnieniu płatki kwiatów opadają a ściana zalążni (a czasem i inne elementy kwiatu) przekształcają się w owocnię. Po dojrzeniu owocu nasiona wysypują się i w dogodnych warunkach kiełkują w nowe sporofity.

Polecamy również:

  • Kwiat

    Kwiaty są organami charakterystycznymi dla roślin okrytonasiennych (choć u nagonasiennych termin kwiatu jest często używany na określenie kłosów zarodnionośnych). Więcej »

  • Owoc

    Owoc jest organem charakterystycznym dla roślin okrytonasiennych (powstaje po zapłodnieniu). Składa się z owocni oraz ukrytych w jej wnętrzu nasion. Więcej »

  • Wzrost i rozwój roślin okrytnonasiennych

    Poprzez wzrost organizmu określamy proces podziału komórek oraz wydłużania. Na rozwój organizmu składają się podziały komórek, wydłużanie się komórek oraz ich różnicowanie się. Ontogeneza to przemiany anatomiczne oraz fizjologiczne od momentu powstania w wyniku rozmnażania do... Więcej »

  • Rośliny dnia krótkiego i długiego

    Rośliny podobnie jak zwierzęta posiadają swój zegar biologiczny. Jedną z reakcji roślin uwarunkowaną posiadaniem tego mechanizmu jest reakcja rośliny na zmianę okresów światła i ciemności w ciągu doby, to zjawisko nazywane jest fotoperiodyzmem. Natomiast okres oddziaływania światła na rośliny i... Więcej »

Komentarze (1)
Wynik działania 1 + 4 =
xddddd
2018-03-14 18:02:29
spoko przyda sie
Ostatnio komentowane
Dziekuje
MajMos • 2021-10-20 14:36:02
Dziękuję :)
:) • 2021-10-19 17:04:53
po jakiego uda ktoś to wymyślał
czarnypjes • 2021-10-17 16:53:04
doobry artykuł
Jan Marcalik • 2021-10-15 16:22:46
@12345 - dziękujemy za zauważenie błędu, został już poprawiony. Pozdrawiamy :)
ADMIN • 2021-10-15 09:57:56