Turpizm - definicja, przykłady, autorzy

Turpizm to zjawisko w polskiej poezji współczesnej, którego nazwa wywodzi się od łacińskiego słowa turpis, znaczącego tyle co „szpetny”, „brzydki”. Polega on zatem na świadomym wykorzystywaniu elementów brzydoty w tekście poetyckim. Do owych elementów należą takie jakości jak: fizyczne deformacje, kalectwo czy pośmiertny rozkład ciała.

Zjawisko to zaistniało w polskiej poezji po 1956 roku, a po raz pierwszy nazwał je Julian Przyboś w słynnym wierszu „Oda do turpistów” z 1962 roku. Należy pamiętać, że turpizm jest nowym rodzajem estetyki, a mianowicie takiej, która wyrasta z buntu wobec ustalonego kanonu piękna. Turpizm zwraca się ku peryferiom, dowartościowuje to, co pomijane i dyskryminowane. Nie bez przyczyny na szeroką skalę zjawisko to zaistniało po 1956 roku – stanowiło bowiem kontestację socrealistycznych ideałów sztuki i piękna.

Turpizm dokonuje swoistego odkłamania wizji świata, odcina się od sztucznie wykreowanej formy nałożonej na rzeczywistość (socrealistyczna maska piękna, dobra, sprawiedliwości i urodzaju) i powraca do prawdy. Brzydota staje się tu kategorią estetyczną, a także etyczną – wyraża akceptację świata w całości, jak również postawę empatii wobec pokrzywdzonych

Komentarze (0)
Wynik działania 4 + 3 =
Ostatnio komentowane
jkuiu
jy • 2020-11-26 17:35:54
kjb
lo • 2020-11-26 16:52:00
a jacy bohaterowie tego nie było napisane
Werika • 2020-11-26 14:21:09
i
kuba • 2020-11-26 14:18:32
elorer
eluwina • 2020-11-26 13:50:23