Tłuszcze nienasycone – wzory, podział, właściwości, zastosowanie

Tłuszcze nienasycone -  wzory, nazewnictwo

Tłuszcze można podzielić ze względu na ich pochodzenie na zwierzęce i roślinne oraz ze względu na ich budowę na  nienasycone i nasycone.

Tłuszczami nienasyconymi nazywać można te trójglicerydy, które powstały z nienasyconych kwasów tłuszczowych.  Przykłady takich tłuszczów i olejów:

  • Oliwa z oliwek składa się w 87% z nienasyconych kwasów tłuszczowych (80% kwas oleinowyCH _{3} (CH _{2} ) _{7} CH=CH(CH _{2} ) _{7}CO _{2} H, 7% kwas linolowyCH _{3} (CH _{2} ) _{4}CH=CHCH _{2}  CH=CH(CH _{2} ) _{7}CO _{2} H)
  • Olej arachidowy składa się w 80% z nienasyconych kwasów tłuszczowych (60% kwas oleinowyCH _{3} (CH _{2} ) _{7} CH=CH(CH _{2} ) _{7}CO _{2} H, 20% kwas linolowyCH _{3} (CH _{2} ) _{4}CH=CHCH _{2}  CH=CH(CH _{2} ) _{7}CO _{2} H)
  • Smalec składa się w 56% z nienasyconych kwasów tłuszczowych (50% kwas oleinowyCH _{3} (CH _{2} ) _{7} CH=CH(CH _{2} ) _{7}CO _{2} H, 6% kwas linolowyCH _{3} (CH _{2} ) _{4}CH=CHCH _{2}  CH=CH(CH _{2} ) _{7}CO _{2} H)

Tłuszcze nienasycone – właściwości, zastosowanie

Tłuszcze nienasycone ze względu na obecność wiązań wielokrotnych odbarwiają wodę bromową i ulegają uwodornieniu, w wyniku którego dochodzi do ich utwardzenia (proces ten nazywa się utwardzaniem tłuszczy i jest wykorzystywany do produkcji np. margaryny roślinnej):

(C17H33COO)3C3H5 + 3H2 → (C17H35COO)3C3H5

Kwasy tłuszczowe zawierające izolowane wiązania cis są substancjami niezbędnymi dla ssaków. W organizmie człowieka możliwa jest dehydrogeneza nasyconego kwasu tłuszczowego (kwasu stearynowego) do jednonienasyconego kwasu oleinowego. W organizmie człowieka nie ma natomiast enzymów pozwalających z kwasu oleinowego utworzyć dwunienasycony kwas linolowy.

Kwas linolowy występuje w dużych ilościach w olejach roślinnych i ziarnach zbóż. Kwasy eikozapentaenowy (wielonienasycony kwas- metabolit kwasu linoleanowego), oraz dokozaheksaenowy występują w olejach rybnych. Kwasy tłuszczowe budują blaszki lipidowe w zrogowaciałej części skóry, chroniąc ją przed wysychaniem, są także składnikami fosfolipidów. Ostatnie badania wykazały, że kwasy tłuszczowe omega 3 zmniejszają w pewnym stopniu ryzyko wystąpienia miażdżycy.

Dzienne zapotrzebowanie na kwasy tłuszczowe jest różne, ogólnie wynosi około 10-30 mg/dzień. U ludzi nie zaobserwowano objawów niedoboru wielonienasyconych kwasów tłuszczowych, ponieważ zawsze pewna ilość jest przyjmowana z pożywieniem. U szczurów natomiast  niedobór prowadzi do wypadania włosów, zaburzeń gospodarki wodnej, a nawet śmierci.

Polecamy również:

Komentarze (0)
Wynik działania 3 + 3 =
Ostatnio komentowane
es
pros • 2021-10-19 13:55:39
po jakiego uda ktoś to wymyślał
czarnypjes • 2021-10-17 16:53:04
doobry artykuł
Jan Marcalik • 2021-10-15 16:22:46
@12345 - dziękujemy za zauważenie błędu, został już poprawiony. Pozdrawiamy :)
ADMIN • 2021-10-15 09:57:56
fajna apka
julcix • 2021-10-14 12:14:50