Monachomachia - streszczenie

Pieśń Pierwsza

Utwór rozpoczynają cztery wersy wypełnione sentencjami. Jedna z nich : „Nie wszystko złoto, co się świeci” jest znanym i używanym przysłowiem do dziś.

W kolejnych dwunastu wersach przedstawiony został temat utworu. Bohaterami będą mnisi opisani  jako „rycerze boscy i nadzy po trosze”, którzy walczą „bez broni i miecza” a ich jedynym orężem jest „męstwo”.

Następne wersy umiejscawiają akcję w małym miasteczku, w którym panuje zgoda. Jest w nim stare zamczysko, trzy karczmy, kilka domków i dziewięć klasztorów. Narrator nie chce jednak wyjawić nazwy tego miejsca:

W mieście, którego nazwiska nie powiem,
Nic to albowiem do rzeczy nie przyda

W takim oto sielskim otoczeniu mieszkało od dawien dawna „wielebne głupstwo”. Mnisi prowadzili tam żywot nie skromny i ascetyczny, lecz pełen przepychu i wygodny, gdzie nie brakowało jedzenia, a suto zastawione stoły obfitowały w dużą ilość trunków. Mnisi niewiele sobie robili ze swoich obowiązków. Głównym zajęciem było jedzenie, picie i spanie.

Mnisi, żyjąc sobie wygodnie, nie wdawali się już od dawna w żadne wojny (wzorem średniowiecznych rycerzy zakonnych), jednak tę ich idyllę zachwiało pewne wydarzenie. Pomiędzy dwa zakony wkradła się niezgoda, która zaowocowała ich waśnią:

Słodki raj mnichów, gdy w locie postrzega,
Jędza Niezgody (…)
Jęknęła ze złości i zatrzymała się.
Widząc fortunny los spokojnych mężów
Świsnęły żądła najeżonych wężów

Pewnego ranka, gdy wszyscy mnisi smacznie sobie spali, jakiś nieprzyjemny dźwięk pobudził wszystkich dominikanów, w tym także i przeora, który „ pierwszy raz w życiu Jutrzenkę obaczył”. Wszyscy bracia zebrali się w refektarzu (jadalni klasztornej), zatrwożeni tym nagłym zamieszaniem:

Biegli ojcowie za mistrzem w zawody,
Ten strachem zdjęty i srodze przelękły (…)

Ojciec Hilary jako pierwszy wyraził obawę o stan piwnic, podejrzewając, iż ktoś mógł chcieć skraść im zapasy wina i teraz mogą nie mieć się czego napić:

Czy do piwnicy wkradli się złodzieje?
Czy wyschły kufle, gąsiory i dzbany?

Obawy ojca Hilarego rozwiał na szczęście przeor klasztoru, który nalał mu wódki, gdyż mówcy zaschło w gardle:

Wtem się zakrztusił, jęknął, łzami zalał.
Przeor tymczasem w kubek wódki nalał.

Wszyscy bracia wydali się uspokojeni tym gestem i chórem krzyknęli: „Vivat”.

Tymczasem ojciec Honorat zaczął pocieszać zebranych tonem dodającym otuchy, by nie trwożyli się z powodu nagłego zamieszania, gdyż wszystko z całą pewnością będzie dobrze, nic im nie może przecież zagrażać:

Po ciemnej nocy ze jasny dzień wschodzi.
Na godnym kiedy cnota majestacie
Siędzie, o szczęściu wątpić się nie godzi
Czegoż się mili bracia obawiacie?

Ojciec Gaudenty, który uprzednio pociągnął spory łyk trunku, jest jednak zdania, iż zajście które miało miejsce nad ranem jest zapowiedzią zagrożenia ze strony innych zakonów:

Rozruch dzisiejszy smutne wieści głosi,
Wiem ja, ojcowie, na co się zanosi.
Zazdrość od wieków na nas się oburza,
Zgnębić niewinnych pragnie w tych krainach,
Już jad z pokątnych kryjówek wynurza,
Chce się sadowić na naszych ruinach.

Mówi, iż inne zakony zazdrosną im – dominikanom i chętnie zajęłyby ich miejsce. Proponuje również, by zmierzyć się z przeciwnikiem:

Pókiśmy w siłach, na wszystkich uderzmy.

Natomiast ojciec Pankracy jest zwolennikiem rozwiązania konfliktu na słowa. Zatem proponuje, by zaprosić inne zakony do rozmów, jest on bowiem przekonany, iż z takiej dysputy Dominikanie wyjdą zwycięsko:

Moja więc rada wyzwać na dysputę /…/
Wyjdziemy sławni z niesłusznej potwarzy.
Zgnębim potwarców – tak robili starzy.

Jednakże w czasie jego przemowy większość zakonników zapada w sen. Po przebudzeniu ojczulkowie zaczynają szybko

Polecamy również:

Komentarze (0)
Wynik działania 1 + 3 =
Ostatnio komentowane
Rosja nadal jest państwem totalitarnym, a Polska sie nim staje.
• 2022-08-02 19:37:03
Ef. 6:12 [ 11 - 20]. 1Tes.2:13 ; 4: 8..... w tedy i dziś. Łuk.10: 16 .....
• 2022-08-01 16:36:20
To bardzo ciekawa historia godna uwagi każdego.
• 2022-07-12 15:12:25
@cotymowisz - dziękujemy za zwrócenie uwagi, wpis został poprawiony. Pozdrawiamy eszkol...
• 2022-07-07 11:03:54
Jest ok
• 2022-07-06 16:31:40