Adam Smith - biografia, poglądy, dzieła

Adam Smith – biografia

Adam Smith urodził się w 1823 roku w Kirckaldy (Wielka Brytania), zmarł zaś w 1890 roku w Edynburgu. Pochodził ze szkockiej rodziny prawniczo-urzędniczej. W wieku kilkunastu lat rozpoczął edukację na uniwersytecie w Glasgow, gdzie studiował filozofię moralną. Po otrzymaniu stypendium przeniósł się na Oxford, jednak w swoich wspomnieniach źle ocenia poziom tamtejszego nauczania. Po powrocie z Oxfordu zaczął wykładać (m.in. retorykę i literaturę piękną) na uniwersytecie w Edynburgu. Wkrótce otrzymał także profesurę na uniwersytecie w Glasgow i został tam wykładowcą logiki a następnie filozofii moralnej.

Jako profesor pracował przez kolejne kilkanaście lat, później został prywatnym nauczycielem księcia Buccleuch – Henryka Scotta. W tym czasie odbył liczne podróże po Europie wraz ze swoim uczniem. Korepetytorem był przez kilka lat, po zakończeniu tej pracy powrócił do Kirckaldy, gdzie pracował nad swoimi książkami. W 1773 roku przyznano mu członkostwo Royal Society of London a dwa lata później do Klubu Literackiego. Pięć lat później ponownie wyjechał do Edynburga, by objąć urząd komisarza celnego. W latach 1787-1789 pełnił rolę Lorda Rektora Uniwersytetu w Glasgow. W ostatnich latach życia poważnie chorował. Pochowano go na cmentarzu Canongate Kirkyard.

Adam Smith – poglądy i dzieła

Uznaje się, że dokonania Smitha walnie przyczyniły się do powstania ekonomii jako oddzielnej dziedziny nauki. Szczególnie ważne tutaj wydaje się opublikowanie przez myśliciela pracy Badania nad naturą i przyczynami bogactwa narodów, która stanowiła próbę omówienia historii rozwoju europejskiego przemysłu i handlu. Podstawę jego rozważań zawartych w publikacji stanowiła krytyka merkantylizmu, połączona z podniesieniem kwestii racjonalnego egoizmu gospodarczego oraz konkurencji jako najważniejszych środków osiągnięcia dobrobytu. Za główne źródła bogactwa narodów uznał Smith pracę ludzką (to pierwotne źródło wartości dóbr), odpowiedni podział pracy oraz szukanie korzyści indywidualnej i ograniczenie udziału państwa w gospodarce (tylko swoboda w działaniu i możliwość indywidualnego bogacenia się jednostek może przynieść bogactwo także państwu).

Jego działalność naukowa dotyczyła w głównej mierze kwestii związanych z gospodarką rynkową, liberalizmem i kapitalizmem. Ale odnosił się także do spraw społecznych, czego dowodem może być wydanie w 1759 roku traktatu Teoria uczuć moralnych, który miał być odpowiedzią na pytanie dlaczego ludzie popierają lub odrzucają konkretne zachowania. W traktacie Smith wprowadził m.in. pojęcie „niewidzialnej ręki rynku”, które stało się jednym z kluczowych haseł dla ekonomii. Niewidzialna ręka rynku to suma sił, które wpływają na to, że człowiek kieruje się w życiu chciwością i egoizmem, które motywują go do zdobywania coraz to większej ilości dóbr, co przyczynia się do bogacenia się ludności a w następstwie tego państwa.

Polecamy również:

  • John Locke - biografia

    John Locke urodził się w 1632 roku w Wrington, pod Londynem. Pochodził z rodziny purytańskiej, jego ojciec w młodości zaangażował się w rewolucję Cromwella, a później pracował jako prawnik. Locke ukończył prestiżową szkołę Westminster School, gdzie został przyjęty dzięki protekcji wpływowego przyjaciel jego... Więcej »

  • Monteskiusz - biografia

    Charles Louis de Secondat baron de la Brede et de Montesquieu urodził się w 1689 roku w La Brede, w zamożnej rodzinie szlacheckiej. Spory majątek, jaki odziedziczył, przeznaczył przede wszystkim na zdobycie wykształcenia oraz liczne podróże po Europie. Więcej »

  • Milton Friedman - biografia, poglądy, dzieła

    Milton Friedman urodził się w 1912 roku w Nowym Jorku, zmarł w 2006 roku w San Francisco. Pochodził z żydowskiej rodziny imigrantów, którzy przywędrowali do Stanów Zjednoczonych z terenu Węgier. Więcej »

  • Raymond Aron - biografia, poglądy, dzieła

    Raymond Aron to francuski socjolog, filozof, publicysta i teoretyk polityki, uznawany za jednego z ojców współczesnego liberalizmu. Urodził się w Paryżu w 1905 roku, zmarł w tymże mieście w roku 1983. Pełnił funkcję profesora na renomowanych uczelniach, m.in. na Sorbonie i w Collège de... Więcej »

  • Friedrich von Hayek - biografia, poglądy, dzieła

    Friedrich August von Hayek to laureat Nagrody Nobla w dziedzinie ekonomii ( nagroda przyznana m.in. za „pionierskie badania w dziedzinie teorii pieniądza i cyklów koniunkturalnych”), przedstawiciel austriackiej szkoły ekonomii i filozof polityki. Urodził się 8 maja 1899 roku w... Więcej »

Komentarze (0)
Wynik działania 1 + 2 =
Ostatnio komentowane
fajne :> ciekawe
• 2023-01-28 13:30:03
Rola Francji: Francja była jednym z głównych sprzymierzeńców ruchu zjednoczeniowego i...
• 2023-01-26 11:32:53
dzieki
• 2023-01-26 06:23:39