Ketony – wzór ogólny, nazewnictwo, właściwości, zastosowanie

Ketony- wzór ogólny

Ketony należą do jednych z najbardziej rozpowszechnionych związków chemicznych zarówno w przyrodzie jak i w przemyśle chemicznym. W przemyśle chemicznym często stanowią substraty do otrzymywania szerokiej gamy związków chemicznych lub jako rozpuszczalniki (np. aceton -wielkość światowej produkcji osiągnęła w 2004 r. prawie 5 [mln t]).  Ketony to związki zawierające grupę acylową R-C=O przyłączoną do reszty cząsteczki.

Gdzie R-H, C, O itp.

 

Ketony- nazwy

Nazwy ketonów tworzymy od odpowiedniego alkanu, dodając przyrostek -on. Najdłuższy łańcuch karbonylowy nazywamy łańcuchem macierzystym i numerowanie łańcucha zaczynamy od końca bliższego grupie karbonylowej (tak, aby miała niższy numer). 

IUPAC akceptuje też nazwy zwyczajowe kilku ketonów takich jak aceton (propan-2-on), acetofenon (acetylobenzen), benzofenon (difenyloketon).

Jeśli grupę C=O traktujemy jako podstawnik, stosujemy przedrostek -okso, jest to stosowane w związkach zawierających inną grupę funkcyjną np. estrową.

3-oksobutanian propylu

Gdy grupę R-C=O uznajemy za podstawnik, wówczas stosuje się określenie acyl.

Ketony- właściości, zastosowanie

Wiązanie podwójne występujące w ketonach między tlenem a węglem wymusza hybrydyzacje węgla sp ^{3} , a fragment acylowy jest płaski z kątami  między wiązaniami równymi 120º. Różnica elektroujemności tlen-węgiel wymusza polaryzacje wiązania, dlatego związki te wykazują niezerowe momenty dipolowe. Ketony są polarnymi rozpuszczalnikami związków organicznych. Warto jednak podkreślić, że aceton jest najbardziej uniwersalnym i szeroko stosowanym ketonem. Stanowi składnik farb, lakierów, klejów, zmywaczy do paznokci środków czystości.


Polecamy również:

  • Otrzymywanie ketonów

    Ketony otrzymujemy najczęściej w reakcjch utlenienia alkoholi 2-rzędowych. Aceton można np. otrzymać utleniając propan-2-ol. Więcej »

  • Reakcje ketonów

    Ketony ulegają następującym reakcjom: - utlenianiu bardzo silnymi utleniaczami, metoda ta jest stosowana dla symetrycznych ketonów (takich jak cykloheksanon), ponieważ w przypadku niesymetrycznych wiązanie C-C pęka, tworząc mieszaninę produktów.  Więcej »

Komentarze (0)
Wynik działania 3 + 3 =
Ostatnio komentowane
zero
• 2022-12-03 22:06:32
o
• 2022-12-03 10:47:16
ok
• 2022-12-02 16:29:38
dzięki
• 2022-11-28 16:21:19
ok
• 2022-11-25 15:27:39