Ketony – wzór ogólny, nazewnictwo, właściwości, zastosowanie

Ketony- wzór ogólny

Ketony należą do jednych z najbardziej rozpowszechnionych związków chemicznych zarówno w przyrodzie jak i w przemyśle chemicznym. W przemyśle chemicznym często stanowią substraty do otrzymywania szerokiej gamy związków chemicznych lub jako rozpuszczalniki (np. aceton -wielkość światowej produkcji osiągnęła w 2004 r. prawie 5 [mln t]).  Ketony to związki zawierające grupę acylową R-C=O przyłączoną do reszty cząsteczki.

Gdzie R-H, C, O itp.

 

Ketony- nazwy

Nazwy ketonów tworzymy od odpowiedniego alkanu, dodając przyrostek -on. Najdłuższy łańcuch karbonylowy nazywamy łańcuchem macierzystym i numerowanie łańcucha zaczynamy od końca bliższego grupie karbonylowej (tak, aby miała niższy numer). 

IUPAC akceptuje też nazwy zwyczajowe kilku ketonów takich jak aceton (propan-2-on), acetofenon (acetylobenzen), benzofenon (difenyloketon).

Jeśli grupę C=O traktujemy jako podstawnik, stosujemy przedrostek -okso, jest to stosowane w związkach zawierających inną grupę funkcyjną np. estrową.

3-oksobutanian propylu

Gdy grupę R-C=O uznajemy za podstawnik, wówczas stosuje się określenie acyl.

Ketony- właściości, zastosowanie

Wiązanie podwójne występujące w ketonach między tlenem a węglem wymusza hybrydyzacje węgla sp ^{3} , a fragment acylowy jest płaski z kątami  między wiązaniami równymi 120º. Różnica elektroujemności tlen-węgiel wymusza polaryzacje wiązania, dlatego związki te wykazują niezerowe momenty dipolowe. Ketony są polarnymi rozpuszczalnikami związków organicznych. Warto jednak podkreślić, że aceton jest najbardziej uniwersalnym i szeroko stosowanym ketonem. Stanowi składnik farb, lakierów, klejów, zmywaczy do paznokci środków czystości.


Polecamy również:

  • Otrzymywanie ketonów

    Ketony otrzymujemy najczęściej w reakcjch utlenienia alkoholi 2-rzędowych. Aceton można np. otrzymać utleniając propan-2-ol. Więcej »

  • Reakcje ketonów

    Ketony ulegają następującym reakcjom: - utlenianiu bardzo silnymi utleniaczami, metoda ta jest stosowana dla symetrycznych ketonów (takich jak cykloheksanon), ponieważ w przypadku niesymetrycznych wiązanie C-C pęka, tworząc mieszaninę produktów.  Więcej »

Komentarze (1)
Wynik działania 2 + 5 =
Kaja
2024-01-21 13:25:20
Myślę że ketony mają hybrydyzację sp2
Ostatnio komentowane
Uczycie dzieci głupot powtarzacie te same teorie wykrzywionej zakłamanej historii
• 2024-06-20 16:36:24
ok
• 2024-06-05 13:52:17
nadal nie umiem tego napisać
• 2024-06-04 10:48:42
Mógłby być jeszcze do tego cały utwór napisany.
• 2024-06-03 19:41:43