Na stronie używamy cookies. Korzystanie z witryny oznacza zgodę na ich wykorzystywanie. Szczegóły znajdziesz w Regulaminie.
ZAMKNIJ X

Rzeźba powierzchni Polski - wiek, geneza

W kształtowaniu rzeźby poszczególnych regionów Polski dominujące znaczenia miały w przeszłości i mają obecnie różne procesy geomorfologiczne. Różny jest też wiek rzeźby terenu.

Najdłuższą ewolucję przeszły obszary górskie i wyżynne Polski Południowej. Stare górotwory (Sudety, Góry Świętokrzyskie) i wyżyny (Wyżyna Śląska i Wyżyna Małopolska) modelowane są od ponownego wypiętrzenia w początkach orogenezy alpejskiej pod koniec ery mezozoicznej (65 mln lat temu i dawniej). Młode góry (Karpaty) zostały sfałdowane i wypiętrzone w trzeciorzędzie (w miocenie).

W obszarach górskich przeważają typy rzeźby: pogórskiej, gór niskich i średnich. Tylko Tatry, modelowane w plejstocenie przez lodowce górskie można wyróżnić jako obszar występowania rzeźby wysokogórskiej o charakterze alpejskim. W pasie Wyżyn Polskich dominują płaskowyże i garby wyżynne. Wyróżniają się na tym tle obszary zbudowane ze skał węglanowych, w których rozwinęła się rzeźba krasowa (zwłaszcza w Jurze Krakowsko-Częstochowskiej, gdzie istnieje wiele ostańców wapiennych).

W Polsce Środkowej i Północnej (ale też w Kotlinie Sandomierskiej) kluczowe znaczenie w kształtowaniu rzeźby miały zlodowacenia skandynawskie, po których pozostały

Autor: dr Krzysztof Jarzyna z Instytutu Geografii UJK w Kielcach
Komentarze (0)
Wynik działania 4 + 3 =
Ostatnio komentowane
ewew
wwwwww • 2020-09-19 15:12:59
Dzk , bardzo pomocne
bobas • 2020-09-16 17:40:29
kocham Polską literatórę
tgyfvg • 2020-09-15 11:00:30
nom fajne
123445676878 • 2020-09-14 18:20:58
dzięki
RTC • 2020-09-14 16:37:14