Na stronie używamy cookies. Korzystanie z witryny oznacza zgodę na ich wykorzystywanie. Szczegóły znajdziesz w Regulaminie.

Tren IX - interpretacja i analiza

Autor:
Drukuj
Drukuj
Rozmiar
AAA

Poeta opiewa w Trenie IX mądrość, która „wszytki ludzkie frasunki” umie „wykorzenić”. Podmiot liryczny wymienia kolejne zalety, stoicko pojmowanej, cnoty. Człowiek, który zainwestował w tę wartość, nie czuje bólu, niepokoju, nie ma powodów do zmartwień, omija go także strach.

Stoicka mądrość pozwala przyjąć w jednakowy sposób zarówno zły, jak i dobry los. Co ważne, zdaniem poety tylko mądrość może nie obawiać się śmierci. Ona „dostrzega” prawdziwość ludzkiego oblicza:

(…) Ty okiem swym nieuchronionym/ Nędznika upatrujesz pod dachem złoconym (…).

W jakim celu autor wysławia mądrość? Czy wartość ta pomogła mu oswoić się ze śmiercią dziecka? Otóż – w ostatnich wersach utworu – podmiot liryczny niespodziewanie wyznaje, że nadaremno spędził młodzieńcze lata na zabieganiu o mądrość. Tren więc jedynie pozornie stanowi jej pochwałę, Kochanowski zastosował tu ironię. Wiedza, samoświadomość, stoicki światopogląd – żadna z tych wartości nie uchroniła poety-ojca przed rozpaczą. Co więcej, śmierć dziecka uświadomiła mu, że jest tak samo bezsilny wobec rozpaczy wszyscy:

(…) Terazem nagle z stopniów ostatnich zrzucony
I między insze, jeden z wiela, policzony.

Tekst ma budowę regularną (wiersz sylabiczny), jest pisany trzynastozgłoskowcem. Najważniejsze środki stylistyczne to: apostrofy („Kupić by cię, Mądrości, za drogie pieniądze!”), wyliczenia („bezpieczna, nieodmienna, niepożyta”), wykrzyknienia, personifikacja (Mądrość) i epitety.

Polecamy również:

  • Treny - interpretacja cyklu

    „Treny” Jana Kochanowskiego to bodaj najpopularniejsze polskie dzieło dotyczące problematyki śmierci, utraty ukochanej osoby. Zgodnie z wymogami gatunku, w całym cyklu pojawiają się kolejno wątki: żalu, opłakiwania straty, pochwał zalet zmarłej, pocieszenia i ukojenia bólu (napomnienia).

  • Treny - motywy literackie

    Cierpienie to oczywisty wątek, związany z założeniami samego gatunku, jakim jest tren. Żal, rozpacz, opłakiwanie straty – wszystkie je odnajdziemy w większości utworów cyklu.

  • Tren I - interpretacja i analiza

    Pierwszy utwór z cyklu XIX Trenów Jana Kochanowskiego w pewnym stopniu wprowadza odbiorcę w sytuację liryczną i zapowiada dalszy ciąg. Już w tym utworze podmiot liryczny daje się poznać jako nieszczęśliwy ojciec, poeta i filozof. Te trzy role będą nieustannie obecne w całym cyklu.

  • Tren V - interpretacja i analiza

    Tren V stanowi w całości metaforę – poeta porównuje Urszulkę do drzewa oliwkowego, które zostaje nieopatrznie ścięte. Jeśli idzie o cały cykl, Tren V należałby do grupy tych, które charakteryzują zmarłą córeczkę.

  • Tren VII - interpretacja i analiza

    Tren VII to przykład rozpamiętywania zmarłego określanej jako comploratio, czyli opłakiwanie. Poeta skupia się przede wszystkim na swoim żalu po stracie córeczki.