Na stronie używamy cookies. Korzystanie z witryny oznacza zgodę na ich wykorzystywanie. Szczegóły znajdziesz w Regulaminie.
ZAMKNIJ X

Oda - definicja, cechy, przykłady

Ostatnio komentowane
Słabo
JD • 2016-09-30 06:38:48
idiotyczne
siema123 • 2016-09-29 14:00:50
Co oznacza, że dane połączenie jest "szczególnie korzystne"?
ciekawy • 2016-09-29 10:33:28
Super jasno,zwiezle i na temat :)
Olciagw • 2016-09-28 08:38:16
Dobre
nikolas • 2016-09-27 20:21:23

Język polski

Autor:
Drukuj
Drukuj
Rozmiar
AAA

Oda - definicja, cechy, przykłady

Termin wywodzi się z języka greckiego: gr. aide znaczy tyle co „pieśń”, „śpiew”. Jest to gatunek liryczny o rodowodzie antycznym, który, jak podaje „Słownik terminów literackich”, był odmianą greckiej liryki chóralnej. Oda posiada więc cechy charakterystyczne dla poezji melicznej: ma charakter stroficzny i rymowany.

Ponadto istotnym wyznacznikiem tego gatunku jest jego podniosły nastrój. Oda to bowiem utwór najczęściej pochwalny, którego funkcją jest opiewanie jakiegoś ważnego wydarzenia lub bohatera. Istotnymi motywami tematycznymi są tu elementy mitologiczne.

Za najważniejszego prekursora gatunku uważa się Pindara, który pisywał tak zwane „epinikiony”, czyli ody na cześć igrzysk. Po gatunek ten sięgali najwybitniejsi poeci greckiej starożytności, np. Safona lub Anakreont. Oda została przejęta przez lirykę rzymską, stała się częstą formą poetycką w twórczości Horacego (cykl „Carmina”).

Utwór ten stanowi klasyczny gatunek poetycki epok, w których dominują prądy klasycyzmu. Stąd można zauważyć jego dużą popularność w renesansie – zarówno w odmianie łacińskiej, jak i narodowej. W języku polskim renesansowe ody tworzył np. Jan Kochanowski i Mikołaj Sarbiewski. W oświeceniu twórcą znanych ód był Adam Naruszewicz oraz Stanisław Trembecki. W nurcie klasycyzmu warszawskiego trzeba wymienić Kajetana Koźmiana i Franciszka Wężyka. Ody w ich wykonaniu przybierały najczęściej formę panegiryku okolicznościowego, np. Oda „Balon” Naruszewicza opiewała lot balonem.

W literaturze powszechnej przedstawicielami tego gatunku byli Nicolas Boileau, Wolter czy Aleksander Pope. Romantyczne ody tworzyli natomiast Adam Mickiewicz (słynna „Oda do młodości”) czy Juliusz Słowacki. W literaturze natomiast ważne miejsce zajmują ody Jarosława Iwaszkiewicza lub Tadeusza Peipera.

Polecamy również:

  • Sonet (włoski i francuski) - definicja, cechy, przykłady

    Sonet to gatunek poetycki charakteryzujący się kunsztowną kompozycją. Wiersz składa się z czternastu wersów zgrupowanych w cztery strofy: dwa tetrastychy i dwie tercyny. Zwrotki czterowersowe mają charakter opisowy, zaś trzywersowe – refleksyjny. Pierwsza strofa przedstawia temat utworu, druga odnosi... Więcej »

  • Powieść epistolarna - definicja, cechy, przykłady

    Powieść epistolarna to powieść napisana w formie listów, czasem zawiera ona również fragmenty pamiętników Więcej »

  • Hymn - definicja, cechy, przykłady

    Utwór, którego nazwa pochodzi z języka greckiego: gr. hymnos oznacza „pieśń pochwalną”. Jest to zatem forma liryczna o patetycznym nastroju, której tematyka dotyczy rzeczy najwyższej wagi: np. treści patriotycznych czy religijnych. Hymn to jednocześnie utwór związany z... Więcej »

  • Dramat romantyczny - definicja, cechy, przykłady

    Dramat ukształtowany w romantyzmie, który zrywa z klasycznymi wyznacznikami gatunku, a więc z zasadą trzech jedności, chronologią akcji, zamkniętą kompozycją oraz stylistyczną jednolitością. Tradycjami, do jakich nawiązują romantyczni twórcy, są utwory Williama Szekspira i Calderona.  Więcej »

  • Ballada romantyczna - cechy, przykłady, twórcy

    Według „Słownika terminów literackich”, ballada romantyczna to gatunek z pogranicza epiki i liryki, zwierający również aspekty dramatu. Elementami epickimi są tu fabuła, akcja, narracja oraz bohaterowie. Fabuła najczęściej dotyczy wydarzeń historycznych lub legendarnych, a także zawiera... Więcej »

1 + 4 =