Witold Gombrowicz (1904 - 1969)
- debiutował zbiorem opowiadań "Pamiętnik z okresu dojrzewania" (1933),
- powie�ciš "Ferdydurke" (1937) ugruntował swojš znaczšcš, ale jednocze�nie zawsze budzšcš kontrowersje pozycję prozaika, który z ironiš i parodystycznym dystansem przedstawiał fałszywe, jego zdaniem, wzory moralne, społeczne i narodowe,
- centralnym problemem twórczo�ci prozaika i dramaturga stała się forma bycia i istnienia - jej zgubna siła, zniewalajšca jednostkę i kulturę,
- jego twórczo�ć już w okresie międzywojennym wywołała żywe dyskusje literackie

Ludwik Fryde, krytyk, tak charakteryzował zasadnicze idee "Ferdydurke"...

* "FERDYDURKE"...

? powie�ć Gombrowicza, niezależnie od warto�ci estetycznych, błyszczy prawdziwš mšdro�ciš życiowš,
? głównym problemem "Ferdydurke" jest problem formy, problem kultury, bo tre�ć życiowa jest prosta, powtarza się niezmiennie we wszystkich wiekach,
? tajemnica kultury - bogactwa zjawisk: narodów, epok, stylów, obyczajów, gestów - tkwi w formie
? subiektywne "ja" dusi się w swym ciasnym domku i spontanicznie dšży do obiektywizacji; żyjšc w �rodowisku społecznym ulegamy ci�nieniu zbiorowo�ci, która chce ukształtować nas na swój obraz i podobieństwo; temu celowi służy przede wszystkim wychowanie szkolne - pierwsza kondygnacja piekła, przez które przechodzi bohater "Ferdydurke"
? tworzy groteskowy obraz �wiata na pograniczu kpiny i powagi, żartu i dostojeństwa; wszystko jest błazeńskie, a jednocze�nie tragiczne
? odsłania absurdalnš rzeczywisto�ć pozoru i fałszu
? jest to �wiat, w którym wszystko jest możliwe: �wiat z pogranicza jawy i snu, prawdy i kłamstwa, rzeczywisto�ci i nierzeczywisto�ci
? groteskowo-tragiczna akcja ukazuje pesymistyczny obraz egzystencji człowieka
? absurd życia wynika z fałszywych interakcji społecznych; lęk przed "obcym", "cudzym", "innym" prowadzi do powstania zachowań i postaw, które tworzš fałszywš formę
? przyczynia się do rozwoju prozy - stanowi nowatorskš propozycję artystycznš, w której zostaje rozbita tradycyjna struktura powie�ci ( zamysł autotematyczny, który poddaje w wštpliwo�ć sensowny i logicznie uporzšdkowany kształt dzieła literackiego; akcja przerywana odautorskim komentarzem)
? odsłania proces własnego powstawania, staje się powie�ciš o powie�ci
? nawišzuje do prozy XX wieku, m.in. do "Pałuby" Karola Irzykowskiego i "Fałszerzy" Andre Gide`a

* OBRAZ SZKOŁY U GOMBROWICZA

            ? jest on fantastyczny
            ? podkre�la trafnie, że pozš jest w równej mierze idealizm, jak cynizm młodzieży, jedno i drugie wynika z
             namiętnego udawania dorosłych
            ? uczniowie sš traktowani wcišż pedagogicznie, otoczeni fałszem, dawali koncert fałszu; sš okropni w l
...